Kur'an kıssaları bağlamında Diyanet Yayınlarından çıkan peygamberler tarihi literatürünün incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, İSLAM TARİHİ VE SANATLARI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SALİHA ÖZBEK

Danışman: ADNAN ADIGÜZEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları ve Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları tarafından yayımlanan peygamberler tarihi eserlerinin içeriklerini Kur'an'a uygunluk açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, söz konusu eserlerde yer alan peygamber kıssaları, Kur'an'daki ilgili ayetler ile karşılaştırılarak doğruluk, tutarlılık ve dini temsil açısından değerlendirilmiştir. Araştırma, bu eserlerde sunulan peygamberlerin hayatına dair bilgilerin ne ölçüde Kur'an merkezli olduğu ve bu bilgilerin okuyucuya - özellikle çocuklar ve gençler gibi öğrenme sürecindeki kitlelere - ne derece sağlıklı şekilde iletildiği sorularına odaklanmaktadır. Peygamberlere iman, İslâm inanç sisteminin temel unsurlarından biri olduğundan, bu alanda doğru bilgi aktarımı hem teolojik hem de pedagojik açıdan kritik bir öneme sahiptir. Bu bağlamda, Diyanet İşleri Başkanlığı ve TDV gibi devletin resmî/güvenilir kabul edilen kurumlarının yayımladığı eserlerdeki anlatıların Kur'an'a bağlılık düzeyini tespit etmek, dinî eğitim materyallerinin kalitesini değerlendirmek açısından önemli görülmektedir. Elde edilen bulgular, söz konusu eserlerin Kur'ân'ın özlü ve sembolik anlatım dilinden uzaklaşarak daha çok hikâyeleştirilmiş ve dramatize edilmiş bir yapı sergilediğini ortaya koymaktadır. Bu durum, pedagojik açıdan bazı kolaylıklar sağlamakla birlikte, Kur'ân ile yorum arasındaki sınırın belirsizleşmesi riskini de beraberinde getirmektedir. Çalışma, modern peygamber kıssası yayınlarının ilmî-tefsirî metinler olarak değil, pedagojik ve edebî ürünler olarak değerlendirilmesi gerektiği sonucuna ulaşmaktadır.