Türkiye'de bilim ve sanat merkezlerinde matematik eğitimi üzerine yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YUNUS ZORLUOĞLU
Danışman: KÜRŞAT YENİLMEZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Araştırmanın temel amacı, Türkiye'de Bilim ve Sanat Merkezleri (BİLSEM) üzerine yapılmış ve matematik eğitimi alanına odaklanmış lisansüstü tezleri bibliyometrik (yıl, üniversite/enstitü, tez türü, araştırma yöntemi, örneklem) ve tematik (konu ve tema) açılardan incelemektir. Bu inceleme aracılığıyla, alandaki mevcut eğilimlerin, yöntemsel çeşitliliklerin ve tematik yönelimlerin ortaya konulması, aynı zamanda literatürdeki boşlukların belirlenerek gelecekte bu alanda yapılacak çalışmalara ışık tutulması hedeflenmektedir. Yöntem: Araştırmada, olguları kendi doğal ortamında derinlemesine anlamlandırmayı hedefleyen nitel araştırma yaklaşımı temele alınmış ve desen olarak doküman analizi yoluna gidilmiştir. Araştırmanın örneklemini, 2007–2025 yıllarını kapsayan Yükseköğretim Kurulu Tez Merkezi'nde kayıtlı, BİLSEM ile matematik eğitimi alanında hazırlanmış ve tam metin erişimine açık olan 37 lisansüstü tez oluşturmaktadır. Toplanan verilerin çözümlenmesinde bibliyometrik ve tematik analiz tekniklerinden faydalanılmıştır. Bulgular: Araştırma bulguları, konuya olan ilginin özellikle 2022 yılından itibaren yoğunlaştığını ve en yüksek tez üretiminin 2024 yılında gerçekleştiğini göstermiştir; yapılan incelemede tezlerin büyük bir çoğunluğunun yüksek lisans düzeyinde (f=30) olduğu ve ağırlıklı olarak Eğitim Bilimleri Enstitüsü bünyesinde yürütüldüğü tespit edilmiştir. Çalışmalarda en sık kullanılan araştırma yönteminin nitel yöntem (f=21) olduğu, desen olarak ise durum çalışmasının (f=18) öne çıktığı belirlenirken, örneklem grubunun esas olarak BİLSEM öğrencilerine odaklandığı ve konu alanı bakımından çalışmaların genel olarak "Genel Matematik Eğitimi" başlığı altında toplandığı gözlemlenmiştir. Sonuç ve Öneriler: Sonuç olarak, BİLSEM ve matematik eğitimi alanındaki akademik üretimin niceliksel olarak arttığı, ancak doktora düzeyindeki çalışmaların, karma ve nicel yöntemlerin sınırlı kaldığı tespit edilmiştir. Alanın gelişimi için doktora tezlerinin sayısının artırılması, aile ve öğretmenleri kapsayan çok paydaşlı araştırmalara yer verilmesi ve teknoloji entegrasyonu ile ölçme-değerlendirme gibi ihmal edilen temaların çalışılması önerilmektedir.