Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Türkiye'deki Zorunlu Deprem Sigortası Eğiliminin Tahminlenmesi


Aktar Demirtaş E.

TÜBİTAK Projesi, 2210-c Yurt İçi Öncelikli Alanlar Yüksek Lisans Burs Programı, 2024 - 2025

  • Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
  • Destek Programı: 2210-c Yurt İçi Öncelikli Alanlar Yüksek Lisans Burs Programı
  • Başlama Tarihi: Mart 2024
  • Bitiş Tarihi: Mart 2025

Proje Özeti

Bu çalışma, Türkiye’deki konut sahiplerinin Zorunlu Deprem Sigortası (ZDS) yaptırma eğilimlerini, dokuz

farklı makine öğrenmesi (ML) sınıflandırma algoritması kullanarak tahmin etmeyi amaçlamaktadır. Veri

seti; demografik, yapısal ve coğrafi özellikleri yansıtan 11 bağımsız değişken ile ikili (evet/hayır) bir bağımlı

değişkenden oluşmaktadır. Veriler çevrim içi anket yoluyla toplanmış, eksik yanıtlar çalışmadan çıkarılarak

ön işleme tabi tutulmuştur. En yüksek doğruluk oranına (%70) Gradient Boosting (GB) algoritması

ulaşmıştır. SHAP (SHapley Additive exPlanations) analizine göre “Aylık Net Gelir”, “Dairenin Metrekaresi”,

“Bina Kat Sayısı” ve “Binanın İnşa Yılı” en belirleyici değişkenler olmuştur. Odds Ratio (OR) analizleri ise,

yüksek gelirli, büyük metrekareli ve yeni binalarda yaşayan bireylerin ZDS yaptırma olasılığının anlamlı

derecede yüksek olduğunu göstermektedir. Buna karşılık, eğitim düzeyi yüksek bireylerin ZDS yaptırma

olasılığı eğitim düzeyi düşük kişilere göre daha düşüktür. Elde edilen bulguların, sigorta sektörü ve kamu

kurumları için daha etkili politikalar geliştirilmesine katkı sağlaması beklenmektedir.