Çocuklarda nöroimmünolojik hastalıkların tedavisinde intravenöz immünglobulin kullanımının değerlendirilmesi

Çocuklarda nöroimmünolojik hastalıkların tedavisinde IVIG sık olarak ve güvenle kullanılmaktadır, bununla birlikte tedavi etkinliğinin ve endikasyonların daha açık olarak belirlenmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Çalışmamızda Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları kliniğinde yatırılarak tedavi gören nöroimmünolojik hastalıklara yönelik intravenöz immünglobulin (IVIG) tedavisi verilen hastaların klinik özellikleri, hastalıkla ilişkili faktörlerin belirlenmesi ve hastaların tedaviye verdikleri klinik yanıtların değerlendirilmesi amaçlandı. Etik kurul onayı alındıktan sonra retrospektif olarak hasta kayıtları incelendi. Ocak 2011-Ocak 2020 tarihleri arasında izlenen IVIG tedavisi alan toplam 508 hastanın 64’ünde (%12.6) nöroimmünolojik nedenler bulunmakta idi. IVIG verilme endikasyonları 508 hastanın %66.0’sında Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), %45.0’inde ise Avrupa İlaç Ajansı (EMA) yönergeleri ile uyumlu idi. Verilerin analizi Ki Kare, Kruskal Wallis, Mann Whitney U ve Shapiro Wilk testleri ile yapıldı. Nöroimmünolojik hastalığı olan çocukların yaş ortalaması 10.1±4.7 yıl, kız/erkek oranı 0.68 idi. Hastanede ortalama yatış süresi 20.0±2.8 gündü. Hastaların %10.9’una ek olarak vazopressör ilaç tedavisi, %31.2’sine steroid tedavisi, %14.1’ine plazmaferez tedavisi uygulanmıştı. En sık nöroimmünolojik nedenler Guillain-Barre sendromu, viral ensefalit, limbik ensefalit ve transvers miyelit olarak bulundu. Hastaların %6.2’sinde ateş ve karın ağrısını içeren erken dönem hızlı yan etkiler gözlendi, geç dönem yan etki ise saptanmadı. Hastaların %79.7’si şifa ile, %7.8’i nörolojik defisit ile taburcu edildi, mortalite oranı %7.8 idi. Sağkalım ile plazmaferez ve tekrarlayan IVIG tedavisi arasında anlamlı ters bir ilişki vardı; bununla birlikte sağkalım ile Glasgow koma skalası skoru arasında anlamlı pozitif bir ilişki vardı, sırasıyla p=0.027, p=0.042, p=0.013. Modifiye Rankin Skorlaması düşük olan hastalarda sağ kalımın daha fazla, yüksek olan hastalarda ise eksitusun daha fazla olduğu görüldü (p<0.005). Hastaların izlemindeki prognozları ve Modifiye Rankin Skorlaması arasında anlamlı bir ilişki saptandı (p=0.001); modifiye Rankin Skorlaması düşük olan hastalarda şifa ile taburcu olma oranının daha yüksek, Modifiye Rankin Skorlaması yüksek olan hastalarda ise sekel ile eksitus oranının daha fazla olduğu görüldü. Tedavide verilen steroid, plazmaferez ve IVIG tedavilerinin hastalara uygulanma sırası ile hastaların tedaviye verdikleri yanıt ve sağ kalımları arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı, p꞊0.586, p꞊0.798.