Ak Parti'nin sosyal güvenlik söylemi ve ideolojik konumlanışı: Muhafazakâr ideoloji üzerinden bir analiz


Creative Commons License

Eser Şerit A., Arslan S.

7. BİLSEL INTERNATIONAL SUR SCIENTIFIC RESEARCH CONGRESS, 16-17 MAY 2026, DİYARBAKIR/ TÜRKİYE, Diyarbakır, Türkiye, 16 - 17 Mayıs 2026, ss.303-304, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Diyarbakır
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.303-304
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu çalışma, Adalet ve Kalkınma Partisi'nin (Ak Parti) sosyal güvenlik anlayışını farklı dönemlere ait parti programları üzerinden söylem analizi yöntemiyle incelemektedir. Çalışmanın temel sorunsalı, AKP’nin “muhafazakâr demokrat” olarak tanımladığı ideolojik konumlanışı ile sosyal güvenlik söylemi arasında nasıl bir tutarlılık ya da çelişki söz konusu olduğudur. Teorik perspektif olarak Esping-Andersen'in refah rejimleri sınıflandırmasının kullanıldığı bu çalışma, muhafazakar demokrat ideolojinin sosyal güvenlik konusundaki temel yaklaşımlarının Ak Parti’nin resmi parti programlarındaki söylemine nasıl yansıdığını ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda Ak Parti programlarındaki sosyal güvenliğe ilişkin ifadeler; sosyal devlet, sosyal yardım, hak temelli yaklaşım, aile ve toplumsal dayanışma eksenlerinde çözümlenmiştir. Bulgular, sosyal güvenliğin söylemsel düzeyde devletin sorumluluğu ve toplumsal istikrarın bir unsuru olarak tanımlandığını, ancak bu çerçevenin büyük ölçüde yardım temelli ve ihtiyaç odaklı bir yaklaşımla kurulduğunu göstermektedir. Sosyal güvenliğin evrensel bir hak olarak kabul edildiğine yönelik ifadeler programlarda yer almakla birlikte, bu söylemin çoğunlukla seçici ve koşullu mekanizmalarla birlikte örgütlendiği anlaşılmaktadır. Öte yandan aile ve toplumsal dayanışma vurgusunun belirginliği, sosyal güvenliğin yalnızca kurumsal bir hak alanı olarak değil, toplumsal ve ahlaki değerler üzerinden de anlamlandırıldığını ortaya koymaktadır. Sonuç olarak çalışma, AK Parti'nin sosyal güvenlik söyleminin muhafazakâr demokrat ideolojik çerçeveyle önemli ölçüde uyumlu olduğunu, bununla birlikte sosyal hakların evrenselliği ve kurumsal niteliği bakımından belirli sınırlılıklar içerdiğini ileri sürmektedir.

This study examines the Justice and Development Party's (AKP) understanding of social security through discourse analysis of its party programs from different periods. The main problem addressed in the study is the consistency or contradiction between the AKP's ideological positioning, which it defines as "conservative democratic," and its discourse on social security. Using Esping-Andersen's classification of welfare regimes as a theoretical perspective, this study aims to reveal how the fundamental approaches of conservative democratic ideology to social security are reflected in the AKP's official party programs. Accordingly, statements regarding social security in the AKP programs are analyzed in terms of the social state, social assistance, rights-based approach, family, and social solidarity. The findings show that social security is defined at the discursive level as a responsibility of the state and an element of social stability, but this framework is largely constructed with an assistance-based and needs-oriented approach. While statements regarding the acceptance of social security as a universal right appear in the programs, it is understood that this discourse is mostly organized with selective and conditional mechanisms. On the other hand, the prominence of the emphasis on family and social solidarity reveals that social security is understood not only as an institutional right but also through social and moral values. Consequently, the study argues that the AK Party's discourse on social security is largely consistent with a conservative democratic ideological framework; however, it also contains certain limitations regarding the universality and institutional nature of social rights.