Doğrusal olmayan yapısal eşitlik modellemesi: Bir simülasyon çalışması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, İSTATİSTİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RANA ŞEN DOĞAN
Danışman: VEYSEL YILMAZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Doğrusal Olmayan Yapısal Eşitlik Modelleri, gerçek hayat problemlerinde doğrusal olmayan ilişkilerin varlığına duyulan ihtiyaç sonucu Doğrusal Yapısal Eşitlik Modelleri'nin doğal bir uzantısı olarak ortaya çıkmıştır. Bu tez çalışmasının amacı, son yıllarda oldukça popüler hale gelmesine rağmen ülkemizde henüz kullanılmayan Doğrusal Olmayan Yapısal Eşitlik Modelleri hakkında bilgi vererek, neden Doğrusal Olmayan Yapısal Eşitlik Modelleri kullanılması gerektiğini açıklamak ve doğrusal olmayan etkilerin parametre tahminlerini bir Monte Carlo simülasyonu yardımıyla örneklem hacmi ve gözlenen değişkenlerin güvenilirlikleri bakımından değerlendirmektir. Bu tez, Doğrusal Olmayan Yapısal Eşitlik Modelleri'nin teorisinden, Doğrusal Olmayan Yapısal Eşitlik Modelleri'nde kullanılan parametre tahmin yöntemlerinden, SAS Proc NLMIXED prosedürü yardımıyla uygun modelin belirlenmesi ve parametre tahminlerinin değerlendirilmesi aşamalarından oluşmaktadır. Uygun modellin belirlenmesinde ve doğrusal olmayan model parametrelerinin değerlendirilmesinde Marjinal En Çok Olabilirlik tahmin yöntemi kullanılmıştır. Marjinal En Çok Olabilirlik tahmin yönteminin performansı yakınsaklık, uygun olmayan çözümler, parametre tahminlerinin ve standart hataların yanı, parametre tahminlerinin değişkenliği ve doğruluğu açısından SAS Proc NLMIXED prosedürü ile çeşitli örneklem hacmi ve çeşitli güvenilirlik düzeylerinde değerlendirilmiştir. Uygun model olarak belirlenen üstel modele ilişkin simülasyon çalışması sonuçları genel olarak değerlendirildiğinde, Marjinal En Çok Olabilirlik tahmin yöntemine göre, küçük örneklem hacimlerinde ve zayıf güvenilirlik düzeylerinde parametre tahminlerinin yakınsak olmadığı yada uygun çözüme yakınsayamadığı, yanlı olduğu, doğru olmadığı ve daha az değişken olduğu gözlenmiştir. Aynı zamanda, Doğrusal Olmayan Yapısal Eşitlik Modelleri'nde doğrusal yaklaşım kullanmanın doğurduğu sakıncalardan bahsedilmiş ve genel tavsiyelerde bulunulmuştur.