Hemşirelerde uyku kalitesi iş doyumu ve tükenmişlik arasındaki arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEVRİYE YÜKSEL
Danışman: ÖZLEM ÖRSAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İş doyumu, işin özellikleriyle çalışanların istekleri birbirine uyduğu zaman gerçekleşen ve çalışanın işinden hoşnutluk duymasını belirleyen bir olgudur. Çalışanların iş doyum düzeyinin artırılması örgütsel olarak çalışanın işe ve iş yerine olan bağlılığının ve performansının arttırılmasında isteğe bağlı iş gücü devir hızının ise azaltılmasında bireysel olarak da motivasyonun ve uyku kalitesinin artırılması ve tükenmişliğin azaltılmasında oynadığı rol açısından önemlidir. Bu çalışma hemşirelerin uyku kalitesi, iş doyumu ve tükenmişlik durumlarını belirlemek ve aralarındaki ilişkiyi saptamak amacıyla yapılmıştır. Çalışma Mayıs ?Temmuz 2013 tarihleri arasında Bursa Çekirge Devlet Hastanesi'nde çalışan hemşireler üzerinde gerçekleştirilen kesitsel tipte bir araştırmadır. Devlet hastanesinde çalışan toplam hemşire sayısı 357 olup, çalışmanın evrenini çalışmaya katılmayı kabul eden 284 hemşire (%79,5) oluşturmaktadır. Çalışmanın yapılabilmesi için Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik Kurulu'ndan 2013/149 sayılı onay ve Bursa İli Kamu Hastaneler Birliği Genel Sekreterliği'nden 2013/12763 sayılı onay ile yasal izin alındı. Çalışmanın amacına yönelik literatürden faydalanarak hazırlanan anket formlar hemşirelerin çalıştıkları birimlerde gözlem altında dolduruldu. Çalışmamızda iş doyumu Minnesota İş Doyumu Ölçeği ile tükenmişlik düzeyi Maslach Tükenmişlik Ölçeği ile uyku kalitesi ise Pittsburg Uyku Kalitesi Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Verilerin istatistiksel analizleri için Mann-Whitney U Testi, Kruskall-Wallis Testi, Spearman Korelasyon Analizi ve Çoklu Lineer Regresyon Analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p?0,05 alınmıştır. Çalışma grubunu oluşturanların 203'si(%71.5) kadındır. Yaşları 17-54 arasında değişmekte olup, ortalama 33,1±7,85 yıl idi. Bu çalışmada hemşirelerin genel iş doyumu orta düzeyde olup, puan ortalaması 2,83±0,73 idi. Çalışmamızda yapılan çoklu regresyon analizine göre işinden memnun olmanın ve toplam 5 yıl ve altında çalışmış olma durumunun içsel-dışsal ve genel doyumu; son bir yılda kongre/seminer vb. etkinliklere katılmış olmanın sadece içsel doyumu, aile gelir durumunun 2000 TL ve altında olmasının ve 2001-2500 TL arası olmasının ise dışsal ve genel doyumu artırdığı saptanmıştır. İşinden memnun olma durumunun, toplam çalışma süresinin 5 yıl ve altında olması ve birimde çalışmayı kendi istemesi durumunun duygusal tükenme ve duyarsızlaşmayı azalttığı, meslekle ilgili yayın izleme durumunun ise sadece duygusal tükenmeyi azalttığı saptanmıştır. İşinden memnun olma durumunun, birimde çalışmayı kendi isteme ve aile gelir durumunun 2000 TL ve altında olma durumunun da kişisel başarıyı artırdığı saptanmıştır. İşinden memnun olma durumunun, son bir yılda katılınan kongre sayısının bir olması ve toplam çalışma süresinin 5 yıl ve altında olması durumunun da uyku kalitesini artırdığı saptanmıştır. Hemşirelerin iş doyum düzeyleri arttıkça, tükenmişlikleri azalmakta ve uyku kaliteleri artmaktadır. Tükenmişliği azaltmak, Uyku kalitelerini ve iş doyumunu artırmak için; haftalık çalışma süresinin 45 saat altına çekilmesine yönelik yeni planlamaların yapılması, hemşirelerin çalışacakları birimle ilgili tercihlerinin dikkate alınması ve hemşirelikte bilimsel aktivitelerin desteklenmesi yararlı olabilir. Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Uyku, Tükenmişlik, İş doyumu