Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BUSENUR ERCAN
Danışman: Adem Koç
Özet:
Bu çalışmada ilk olarak dedikodunun tanımı, tür ve işlevleri, diğer söylemelik türlerden farkı irdelenmiştir. Ayrıca toplumda insanların duygu ve düşüncelerine yön veren din, dil, cinsiyet, psikoloji, kültür, mekân, mizah gibi olgularla dedikodu ilişkisi incelenmiştir. Dedikodu yapılırken kullanılan ifadelere yer verilmiştir. Dedikodunun yazın dünyasında yer alan ürünlerden roman, halk hikayesi, halk şiiri, biyografi, günlük, mektup gibi türler içerisinde görüldüğü tespit edilmiştir. Buradan yola çıkılarak bir sözlü kültür ürünü olan dedikodunun, yazılı kültürde de tür olarak kabul edilip edilemeyeceği tartışılmıştır. Çeşitli yaş aralıklarının, farklı statüden kadın ve erkeklerin dedikodularının gösterdiği değişkenlikler tespit edilmiştir. Değişiklik gösteren dedikodunun yaş, cinsiyet ve statüyle birlikte mekâna göre de şekillendiği tespit edilmiş, bu görüş yapılan araştırmada doğrulanmıştır. Araştırmanın önemi, Türk halk biliminde bu dört unsurun bir arada etraflıca analiz, tespit ve tasnif edilmemiş olmamasıdır. Araştırmada dedikodu psikoanalitik, işlevsel ve bağlamsal kuramlar çerçevesinde ele alınmıştır. Bu araştırmanın birinci bölümünde “literatür taraması”ndan elde edilen veriler analiz edilmiştir. Araştırmanın ikinci bölümünde ise “alan araştırması” yapılmıştır. Araştırmanın sonunda toplumda farklı statülerden kadın ve erkeklerin kuaför, kahvehane ve kafe mekânlarında güven bağı kurdukları sosyal gruplarla iyi ve kötü dedikodu yaptıkları sonucuna varılmıştır. Ayrıca dedikoduyu şekillendiren unsurun yalnızca cinsiyet değil, mekân ve insanların statüleri olduğu sonucuna varılmıştır.