Şizofreni hastalığı ile plazminojen aktivatör inhibitor-1 geni (PAı-1) 4G/5G polimorfizmi arasındaki ilişkinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Sağ.Bil.Enst.Md.Lüğü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP ÖZDEMİR
Danışman: Hülyam Kurt
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Şizofreni kişinin ve ailesinin hayatını olumsuz yönde etkileyen ciddi bir toplum sağlığı sorunudur. Etiyolojisi ve patogenezi tam çözülememiş olmasına rağmen çevresel genetik faktörlerin şizofreni gelişiminde önemli olduğu belirlenmiştir. Fibrinolitik sistem fibrin pıhtılarının azaltılması ve uzaklaştırılmasından sorumludur ve bu olayda plazminojen önemli rol oynar. Plazminojen aktivatör inhibitör 1 (PAI-1) plazminojen aktivasyonunu inhibe ederek proteolizi ve fibrinolizisi düzenler. PAI-1 seviyesindeki artış fibrinolitik aktivitenin artışına neden olmaktadır. PAI?1 düzeyindeki artışın bu genin promotor bölgesinde -675'de yer alan 4G/5G polimorfizmine neden olan 4G aleli ile ilişkilendirilmiştir. Kan koagülasyon faktörleri ve şizofreni arasında muhtemel bir ilişki olmakla birlikte, akut ve kronik şizofreni hastalarında plazminojen seviyesinin azaldığı ve bu hastalarda stres bağımlı trombozların PAI-1 tarafından regüle edildiği gösterilmiştir.Bu çalışma şizofreni hastalarında plazminojen aktivatör inhibitör tip-1 (PAI-1) geni 4G/5G polimorfizm sıklığını belirleyerek bunun şizofreni gelişiminde genetik yatkınlık yönünden ilişkili olup olmadığını araştırmak amacıyla planlandı.Çalışmada; Şizofreni tanısı konan 100 hasta ve 50 sağlıklı bireyden alınan venöz kan örneklerinden tuz-ekstraksiyon yöntemi kullanılarak elde edilen genomik DNA analiz edildi. PCR metodu ile PAI-1 geni 4G/5G baz çiftleri ilgili primerler kullanılarak çoğaltıldı. PCR ile çoğaltılan örnekler PAI-1 ürünü için %2'lik agaroz jel elektroforezinde yürütülerek, CCD (Charge Coupled Device) kamera ile değerlendirildi. 4G primeri ile 139 bç de bant verenler 4G homozigot, 5G primeri ile 139 bç de bant verenler 5G homozigot, her ikisinde de bant verenler 4G/5G heterozigot olarak belirlendi.Çalışma sonunda bulgularımız, PAI-1 geni genotipleri ile hastalık arasında istatistiksel olarak anlamlılık olduğunu göstermekle birlikte, alel frekansı ile hastalık arasında anlamlı bir ilişki bulunmadığını göstermektedir. Şizofreni oluşumu, çevresel etkenler ve diğer genlerin etkileşimi ile birlikte birçok genetik varyantın katkısının olabileceği çok etkenli bir durumu açıklar. Bu nedenle, polimorfizm çalışmalarının geniş popülasyonlarda daha anlamlı sonuçlar verdiği bilgisine dayanarak, hasta sayısının artırılması ve gen bölgesi ile ilgili diğer polimorfizmlerin de çalışılması, böylece çeşitli toplumlardan elde edilecek farklı bulguların şizofreni ile PAI-1 geni 4G/5G polimorfizmi etkileşimlerini açıklamak için gerekli olduğunu düşünmekteyiz.Anahtar kelimeler: Şizofreni, PAI-1 geni, 4G/5G polimorfizmi