Nano zno uygulamasının tütün bitkisinin cd fitoektraksiyonuna etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE BEŞER
Danışman: Hatice Dağhan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalıĢmada, Cd ile kirlenmiĢ toprakların iyileĢtirilmesi için fitoekstraksiyon yönteminin ve nanomateryallerin birlikte kullanılması ve aynı zamanda nanomateryallerin bitkiler üzerindeki etkilerinin araĢtırılması amaçlanmıĢtır. Bu amaçla ülkemizde kullanımı giderek yaygınlaĢan, kuraklığa ve sıcaklığa dayanıklı, bol yeĢil aksama sahip, ülkemizin hemen hemen her yerinde yetiĢtirilebilen tütün bitkisi bitki materyali olarak kullanılmıĢtır. Bitkiler, artan dozlarda ZnO-NP (0-1-5 mg/L) ve Cd (0-1-3 mg/L) uygulanmıĢ Hoagland besin çözeltisi ortamında 20 gün boyunca kontrollü koĢullarda (16/8 saat ıĢık/karanlıkta, 25/20 oC sıcaklık ve % 60 nem, ıĢık yoğunluğu 10 klux) yetiĢtirilmiĢtir. Bitkilerin uygulamalara tepkileri gözlemlenmiĢ ve analiz sonuçları değerlendirilmiĢtir. Deneme sonunda yaprakların klorofil içeriği SPAD metre ile ölçüldükten sonra bitkiler hasat edilmiĢtir. Bitki örneklerinin yeĢil aksam ve kök kuru ağırlıkları ve çinko (Zn), kadmiyum (Cd), azot (N), fosfor (P), potasyum (K), demir (Fe), bakır (Cu) ve mangan (Mn) konsantrasyonları belirlenmiĢtir. Çinko oksit NP uygulamalarındaki artıĢla yeĢil aksam ve kök Zn konsantrasyonu artmıĢtır. Çinko konsantrasyonu yeĢil aksamda 17,84-3,360 mg/kg arasında ve kökte ise 39,74-8,80 mg/kg arasında değiĢim gösterdiği belirlenmiĢtir. Artan Cd uygulamaları bitkilerin kök ve yeĢil aksamlarındaki Cd birikimini arttırmıĢtır. Diğer yandan ZnO-NP uygulamaları yeĢil aksam Cd alımlarını azalmıĢtır. YeĢil aksamda en yüksek Cd konsantrasyonu (388 mg Cd/kg) ZnO-NP uygulamasının 1 mg/L dozu ile 3 mg Cd/L dozlarının birlikte uygulamasından elde edilmiĢtir. Yapılan tez çalıĢmasında, ZnO-NP uygulamalarının yaprakların klorofil içeriğini ve biomas üretimini arttırarak bitkinin fitoekstraksiyon potansiyeline olumlu etkide bulunduğu saptanmıĢtır. Anahtar Kelimeler: Tütün, Kadmiyum, Toksisite, Çinko Oksit Nanopartikül