Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağ.Bil.Enst.Md.Lüğü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MAKSUDE YÜCEL
Danışman: Pınar Duru
Özet:
Başlık: Adölesanlarda Akıllı Telefon Bağımlılığı ve Phubbing Davranışları:
Aleksitiminin Aracı, Akran Zorbalığı ve Sosyal Yetkinliğin Düzenleyici Rolünün
Değerlendirilmesi
Amaç: Çalışmada adölesanların akıllı telefon bağımlılığının phubbing
davranışları ile ilişkisinde aleksitiminin aracı, akran zorbalığı ve algılanan sosyal
yetkinliğin düzenleyici rolünün değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Araştırma Mayıs-Haziran 2023 tarih aralığında kesitsel desende
yürütülmüştür. Çalışma evrenini Eskişehir Sivrihisar İlçe Milli Eğitim
Müdürlüğü’ne bağlı ortaöğretim düzeyinde bulunan 7 okulda öğrenim gören 897
öğrenci oluşturmaktadır. Örneklem hesabına gidilmeyerek çalışma evreninin
tamamına ulaşılması amaçlanmış, toplamda 837 öğrenci (%93,31) ile araştırma
sonlandırılmıştır. Çalışmada “Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Versiyonu”,
“Phubbing Ölçeği”, “Toronto Aleksitimi Ölçeği”, “Ergen Akran İlişkileri Ölçeği
Zorba ve Mağdur Formu” ve “Algılanan Sosyal Yetkinlik Ölçeği” kullanılmıştır.
Araştırmada düzenleyici roller düzenleyici regresyon analizi, aracılık rolleri ise
Baron ve Kenny’nin Aracı Etki Analizi yaklaşımı ile test edilmiştir.
Bulgular: Adölesanların akıllı telefon bağımlılığının phubbing davranışları
ve aleksitimi düzeyleri üzerinde etkili olduğu bulunmuştur. Aleksitimi düzeyleri ise
phubbing davranışları üzerinde etkili olup, akıllı telefon bağımlılığı ve phubbing
davranışları arasındaki ilişkide aleksitimi düzeylerinin aracılık rolü belirlenmiştir.
Akıllı telefon bağımlılığı x algılanan sosyal yetkinlik; akıllı telefon bağımlılığı x
akran zorbalığı yapma; akıllı telefon bağımlılığı x akran zorbalığına uğrama
etkileşim etkisi değişkenlerinin phubbing davranışları üzerinde anlamlı bir etkisi
saptanmamış olup, düzenleyici etkinin varlığından söz edilememektedir.
Sonuç: Adölesanların akıllı telefon bağımlılığı phubbing davranışı sergileme
durumları üzerinde etkilidir. Akıllı telefon bağımlılığı ve phubbing davranışları
arasındaki ilişkide aleksitimin aracı rolü bulunmaktadır. Ancak sosyal
yetkinliklerinin düzenleyici rolü bulunmamaktadır.