Bornil asetat ve 6-gingerolün antikanser etkilerinin MCF-7 (meme) ve A549 (akciğer) hücre hatlarında ve kanser kök hücrelerinde araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Biyoteknoloji ve Biyogüvenlik , Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZLEM TOMSUK
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Varol Şahintürk
Eş Danışman: Hülya Sivas
Özet:
Kanser tedavisinde son yıllarda gerçekleşen ilerlemelere karşın kanser hâlâ önemli bir halk sağlığı sorunu olarak karşımıza çıkmaktadır. Doğal aktif bileşenlerden elde edilen yeni farmasötik ürünler son yıllarda kanser tedavisinde kullanılmaktadır. Bu çalışmada, ülkemizde endemik olarak da bulunan inula türlerinin ana bileşenlerinden biri olan bornil asetatın (BA) antikanser etkisi ve 6- gingerol ile olan sinerjik etkisi BEAS-2B, MCF-7 ve meme kanser kök hücrelerinde (MKKH), A549 ve akciğer kanser kök hücrelerinde (AKKH) araştırılmıştır. Ülkemizde inula türleri halk arasında yaygın olarak kanser tedavisi amacıyla kullanılmaktadır. İnula türlerinin ana bileşenlerinden biri olan BA hakkında sadece birkaç tane bilimsel çalışmaya rastlanmıştır. 6-gingerol (6G) zencefilin aktif maddelerinden biridir. Literatürde antioksidan, antitümörojenik ve antiinflamatuar etkileri birçok makalede bildirilmiştir. Fakat literatürde hem BA ve 6G’nin sinerjik etkisine dair hem de bu maddelerin kanser kök hücreleri üzerindeki etkilerine dair bilgi boşluğu bulunmaktadır. Literatürdeki bu boşluğu doldurmak amacıyla; öncelikle BEAS-2B, MCF-7, MKKH, A549 ve AKKH hücrelerinde BA ve 6G’nin etkin dozları çeşitli sitotoksisite testleriyle araştırılmıştır. Ardından, H&E, immünositokimya, AO/EB ve Anneksin V/PI, ROS, LDH ve RT2 -PCR yöntemleri ile araştırmalar derinleştirilmiştir. Buna göre, BA ve 6G MCF-7, MKKH, A549 ve AKKH hücrelerinde sitotoksik ve apoptotik etkiye sahiptir. RT2 -PCR ile AKKH ve MKKH hücrelerinde BAX, BCL-2, TGFB1, TGFB3, WNT2, BMP2 ve ITGA5 gen ekspresyonları araştırılmış ve bu sonuçlara göre de apoptotik sinyal yolaklarının aktive olduğu ve test maddelerinin anti-kanser aktivite gösterdiği ortaya konulmuştur. Bu çalışmada sadece belirli dozlarda BA ve 6G’nin etkisi değil aynı zamanda kanser kök hücreleri üzerindeki etkileri detaylı olarak literatüre sunulmuştur. Sonuç olarak, bu çalışma kanser kök hücrelerine dayalı yeni ilaçlar geliştirmeye teşvik etme potansiyelini taşımaktadır.