Kanser hastasına bakım verenlerde bakım yükü, baş etme ve duygusal zekanın incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: GÖZDE ÖZDEMİR
Danışman: AYŞE ÖZKARAMAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Amaç: Bu araştırma kanser hastalarına bakım veren bireylerin bakım verme yükü, baş etme tutumu ve duygusal zekâ düzeyini değerlendirmek amacıyla kesitsel olarak planlandı. Gereç-yöntem: Araştırma 01.11.2017-31.02.2018 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Kartal Dr. Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Medikal onkoloji, Hematoloji klinik ve polikliniklerinde yürütüldü. Araştırmanın örneklemini 18 yaş üzeri, Türkçe okuyup-yazabilen, tanımlanmış psikiyatrik hastalığı olmayan, araştırmaya katılmaya gönüllü 238 bakım veren oluşturdu. Araştırma verileri kişisel veri toplama formu, Schutte Duygusal Zekâ Ölçeği, Baş Etme Tutumları Değerlendirme Ölçeği, Zarit Bakım Yükü Ölçeği kullanılarak toplandı. Araştırma verileri Spearman Korelasyon analizi, Kruskal Wallis Testi, Dunn's Testi ve Mann Whitney U testleri ile analiz edildi. Bulgular: Araştırmada bakım verenlerin %63'ü kadın, %40.3'ü 20-40 yaş arası olup çoğunluğu lise mezunu (%30.7) ve evlidir (%64.3). Bakım verenlerin bakım verme yükü ölçeği toplam medyan puanı 44.97(21.0082.00); başa çıkma tutumları ölçeği toplam medyan puanı 150.44(60.00201.00); duygusal zeka ölçeği toplam medyan puanı 160.49±16.81'dır. Bakım verenlerin bakım verme yükü medyan puanı öğrenim düzeyi, aile tipi, gelir durumu, yaşanılan yer ve hastaya uygulanan tedaviye göre; başa çıkma tutumu toplam medyan puanı bakım verenin yaşadığı yer ve kronik hastalık durumu, hastanın hastalık evresine göre; duygusal zekâ toplam medyan puanı öğrenim düzeyi ve yaşanılan yere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklıdır (p˂0.005). Araştırmada bakım verme yükü medyan puanı ile duygusal zekâ medyan puanları arasında pozitif yönde zayıf ilişki saptanırken (r=0.240; p<0.005); bakım verme yükü ile başa çıkma tutumları medyan puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki belirlenmedi (p=0.863). Başa çıkma tutumları medyan puanı ile duygusal zekâ ölçeği duyguların kullanımı alt boyut medyan puanı arasında negatif yönde zayıf ilişki saptandı (r=-0.153;p=0.018). Sonuç: Bu araştırmada kanser hastasına bakım verenlerde orta düzeyde bakım verme yükü belirlendi. Bakım verenlerin bakım yükü, başa çıkma tutumu ve duygusal zekâ düzeyinin bazı sosyo-demografik faktörlerden etkilendiği belirlendi. Anahtar kelimeler: Kanser, Bakım Veren, Bakım yükü, Başa çıkma tutumu, Duygusal Zekâ, Hemşirelik