Ağız atlasları hazırlama yöntemleri ve Eskişehir ili Türkmen ağızları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEZERGÜL YIKMIŞ

Danışman: Erdoğan Boz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türk dilinin geçirdiği aşamaların ve özelliklerinin tespit edilmesi açısından ağızlardan veri toplanması son derece önemlidir. Türkiye Türkçesi ağızları ile ilgili çalışmalar 1876'da başlamış ve ivme kazanarak günümüze kadar ulaşmıştır. Günümüzde ise ağız çalışmalarında üzerinde durulan asıl konu ise henüz bir Türkiye Türkçesi Ağız Atlasının hazırlanmamış olmasıdır. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümünde ağız atlasları ile ilgili geniş bilgiye yer verdik. Çalışmanın merkezinde ağız haritaları hazırlama yöntemleri yer alır. Bu noktada ağız haritaları hazırlarken kullanılan veri toplama yöntemleri ve elde edilen verilerin haritalandırılması tasnif edilerek verilmiştir. Çalışmamızın ikinci bölümde Türkmenler ve Eskişehir'e Türkmen yerleşimi hakkında bilgi verdik. Son bölümü ise Eskişehir'de Türkmenlerin çoğunluk teşkil ettiği köylerden derlenen metinlerin dil incelemesi oluşturmaktadır. İki alt ağız bölgesine ayrılan Türkmen ağızlarının ses ve biçimbilgisi özellikleri tespit edilmiş ve metinlerden istifade ile sözvarlığı ortaya konmuştur. Anahtar Sözcükler: Ağız Atlası, Veri Toplama Yolları, Anket, Haritalandırma Yöntemleri, Diyalektometri, Eskişehir Türkmen Ağızları.