Karaciğer iskemi reperfüzyonu sırasında oluşan oksidatif stres hasarına karşı sumak (Rhus coriaria)'ın olası koruyucu etkilerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEVİL ARABACI

Danışman: MEDİHA CANBEK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında; sıçanlarda, deneysel karaciğer iskemi/reperfüzyon (İ/R) hasarı sonucu oluşan oksidatif strese karşı sumak (Rhus coriaria)'ın olası koruyucu etkileri araştırıldı.35 adet dişi Spraque Dawley sıçan rasgele seçilerek; Grup I (İ/R), Grup II (Kontrol), Grup III (İ/R + 50mg.kg-1 sumak), Grup IV (İ/R + 100mg.kg-1 sumak) ve Grup V (İ/R + 200mg.kg-1 sumak) oluşturuldu. Ksilazin (10 mg.kg-1) ve ketamin (70 mg.kg-1) anestezisi altında Grup II dışındaki tüm gruplara total karaciğer iskemisi yapıldı. Tedavi uygulaması iskemiden 30 dk önce tek doz intraperitoneal olarak yapıldı. Ardından bu gruplara 45 dk iskemi / 60 dk reperfüzyon uygulandı. Deney sonunda tüm gruplardan, kan örnekleri ve karaciğer dokuları alındı. Sonuçlar istatistiksel olarak değerlendirildi. Kontrol grubuna göre İ/R grubunda serum ALT ve AST değerlerinin ve karaciğer dokusuna ait CAT aktivitelerinin arttığı; tedavi gruplarında doza bağlı olarak bu değerlerde iyileşme tespit edildi. Histopatolojik analizlerde ise İ/R grubunda karaciğer dokusunda hepatositlerde dejenerasyon, kanama alanlarında, yoğun nekroz, sinusoidlerde genişleme, nüklear infiltrasyon ve hücresel vakuolizasyon gözlenmiş olup, 200 mg.kg-1 uygulamasına ait karaciğer dokusu incelendiğinde nekroz ve vakuolizasyona rastlanmayıp, kanama da anlamlı düşüş gözlendi. Sonuç olarak bu grupta hücre bütünlüğü korunmuş olup, histopatolojik olarak kontrole yakın değerler görüldü.Çalışma, intraperitoneal olarak uygulanan sumak ekstresinin 200 mg.kg-1 dozunun karaciğer İ/R hasarında koruyucu etkisi olduğunu gösterdi.Anahtar Kelimeler: İskemi/Reperfüzyon, Sumak (Rhus coriaria), Karaciğer, Antioksidan, Serbest radikal.