Gizli ısı depolama sistemlerinde erime ve katılaşma proseslerinin farklı geometrilerde incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Enerji Termodinamik Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Tuğrul MARAL

Danışman: Mesut Tekkalmaz

Özet:

İspanya’da 2011’den ve Arizona’da 2013’ten beri kurulan güneş enerjisi

santrallerinde eriyik tuzlu ısıl enerji depolama sistemleri vardır. Eriyik tuzda depolanan

enerji, ısı eşanjörleri vasıtasıyla suya aktarılmakta ve buhar türbinlerinin ihtiyaç duyduğu

buhar üretilmektedir. Bu sistem sayesinde santraller hava karardığında bile elektrik enerjisi

üretebilmektedir. Isıl boşaltım denilen bu süreçte her faz değiştiren malzeme gibi eriyik tuz

katılaşmakta böylece doğal taşınım yerine sadece ısı iletimi ön plana çıkmaktadır. Faz

değiştiren malzemelerin (FDM) katılaşması üzerine yapılan deneysel çalışmalar gövde tek

borulu gizli ısı depolama ünitesinde çoğunlukla parafin gibi erime noktası 80ºC’nin altındaki

malzemeler üzerinde yoğunlaşmaktadır.

Bu çalışmada, altı farklı üç boyutlu geometriye sahip gizli ısı termal enerji depolama

sistemindeki (GITED) solar tuzun FDM olarak performansı, ANSYS FLUENT kullanılarak

test edilmiştir. Birinci örnek, gövde tek borulu GITED’in (eş eksenli iki borulu) performansı

için test edilmiştir. İkinci örnekte gövde iki borulu GITED’in performansı test edilmiştir.

Üçüncü örnekte üçgen gövde üç borulu GITED eğimli yüzeylerin etkisini araştırmak

amacıyla analiz edilmiştir. Dördüncü örnek olarak, ikizkenar yamuk(trapez) gövdenin altı

borulu durumu performans bakımından test edilmiştir. Daha sonra, aynı sayıdaki boruya

sahip trapez ters çevrilip test edilmiştir. Altıncı örnek olarak da solar tuzla dolu eşkenar

altıgen gövdenin yedi boruludaki performansı test edilmiştir. Yedinci örnekte, parafinle dolu

kanatçıklı iki boyutlu Tripleks GITED’deki erime incelenmiştir. Son olarak ilk altı örnekteki

üç boyutlu GITED’lere solar tuz yerine Hitec tuzu kullanılmış ve bu iki FDM arasındaki

performans farkı çıkış suyu sıcaklığına ve FDM’nin sıvı-kütle kesrine göre incelenmiştir.