İbn Ebü'l-İsba'ın arap dili ve edebiyatındaki yeri ve önemi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TEMEL İSLAM BİLİMLERİ (DR), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NİYAZİ BOLU

Danışman: ALİ RIZA GÜL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma Arap Dili ve Belagati alanında tanınmış İbn Ebü'l-İsba'ın hayatının, belagat anlayışının, şiir tenkidinin ve kendisinin bulduğunu iddia ettiği bazı edebi kavramların incelenmesini amaçlamaktadır. Çalışma giriş, iki ana bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır.  Giriş bölümünde araştırmanın amacı, önemi ve yöntemi belirtilmiş, konuyla ilgili literatür değerlendirilmesi yapılmıştır. Birinci bölümde İbn Ebü'l-İsba'ın yaşadığı dönem, hayatı ve eserleri incelenmiş, adı, künyesi, doğum tarihi, yapmış olduğu yolculuklar ve ölümü ile ilgili bilgiler tespit edilmiş. Ayrıca Ebü'l-İsba'ın kültürel görüşleri, şairliği ve birkaç alanda yazmış olduğu eserleri ile ilmi çalışmaları üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde ise Ebü'l-İsba'ın belagat alanında yazmış olduğu iki önemli eseri olan Bedîu'l-Kur'ân ve Tahrîrü't-Tahbîr'de yer verdiği ve kendi buluşu olduğunu iddia ettiği yaklaşık 20 tane edebi kavram ele alınmıştır. Özellikle kendisinin ihdas ettiği edebi kavramların daha sonraki Arap Dili kaynaklarında kullanılıp kullanılmadığı belirtilmeye çalışılmıştır. Sonuç bölümünde de ilk iki bölümde ulaşılan bilgiler yeniden değerlendirilerek İbn Ebü'l-İsba'ın Arap Edebiyatına ilişkin teorisi kısaca ortaya konmuştur.  Anahtar Kelimeler: İbn Ebü'l-İsba', Belagat terimleri, tedbîc, teslîm, infisâl.