Yoga destekli olan ve olmayan doğuma hazırlık eğitiminin kortizol, anksiyete, doğum korkusu ve hazır oluşluk düzeyine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHTAP UZUN AKSOY
Danışman: Elif Gürsoy
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Araştırma gebelere verilen yoga destekli olan ve olmayan doğuma hazırlık eğitiminin gebelerin tükürük kortizol, anksiyete, doğum korkusu ve doğuma hazır oluş düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmış randomize olmayan müdahale-kontrol gruplu ön test-son test tasarımlı yarı deneysel bir çalışmadır. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın uygulaması 12 Nisan 2019-30 Ekim 2019 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Eskişehir'de bir Üniversite Hastanesi, bir Şehir Hastanesi ve on dokuz aile sağlığı merkezine başvuran 60 gebe oluşturmuştur. Araştırmada yoga destekli doğuma hazırlık eğitimi (n=19), doğuma hazırlık eğitimi (n=22) ve kontrol (n=19) grubu olmak üzere üç grup yer almıştır. Müdahale gruplarına 4 hafta süreyle haftada bir kez eğitim verilmiştir. Yoga destekli doğuma hazırlık eğitimi grubunda gebelere haftada bir gün 50 dakika doğuma hazırlık eğitimi ve 50 dakika gebelik yogası, doğuma hazırlık eğitimi grubunda haftada bir gün 50 dakika süreyle doğuma hazırlık eğitimleri verilmiştir. Eğitimler gebelerin 30. gebelik haftalarında başlatılmış, 34. gebelik haftalarında tamamlanmıştır. Araştırmanın verileri; gebe bilgi formu, tükürük numunesi toplama materyali, durumluk–sürekli kaygı envanteri, doğum korkusu ve doğuma hazır oluş ölçekleriyle toplanmıştır. Tükürük numuneleri müdahale gruplarında gebelerden birinci ve dördüncü eğitim oturumlarında, her eğitimin başlangıcı ve sonunda alınmıştır. Kontrol grubunda 1. tükürük numunesi 30., 2. tükürük numunesi 34. gebelik haftalarında alınmıştır. Bulgular: Yoga destekli doğuma hazırlık eğitimi, doğuma hazırlık eğitimi ve kontrol grubunda yer alan gebelerin son ölçüm tükürük kortizol düzeyleri bakımından anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p>0.05). Yoga destekli doğuma hazırlık eğitimi grubundaki gebelerin eğitim sonrası kortizol düzeylerinin eğitim başlangıcına göre anlamlı şekilde daha düşük olduğu saptanmıştır (p 0.05). Yoga destekli doğuma hazırlık ve doğuma hazırlık eğitimi gruplarında gebelerin doğum korkusu son test puanlarının ön test puanlarından anlamlı düzeyde düşük olduğu belirlenmiştir (p=0.003, p<0.001). Gebelerin doğuma hazır oluş son test puanları bakımından gruplarına göre anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir (p=0.019). Yoga destekli doğuma hazırlık eğitimi alan gebelerin doğuma hazır oluş ölçeği son test puanlarının kontrol grubundaki gebelerden anlamlı şekilde düşük olduğu tespit edilmiştir (p=0.019). Yoga destekli doğuma hazırlık ve doğuma hazırlık eğitimi alan gebelerin doğuma hazır oluş son test puanlarının ön test puanlarından anlamlı düzeyde düşük olduğu saptanmıştır (p<0.001). Sonuç: Sonuç olarak, yoga destekli doğuma hazırlık eğitiminin gebelerin tükürük kortizol düzeyini düşürdüğü, doğum korkularını azalttığı ve doğuma hazır oluş ve durumluk kaygı düzeylerini arttırdığı saptanmıştır.