Biyografi ve meta-biyografi arasında Hıfzı Topuz romanları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERT YALÇIN SAYIN
Danışman: Soner Akpınar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hıfzı Topuz, siyasi ve toplumsal tarihimizde yer alan isimlerin yaşamöykülerini kaleme almıştır. Sadece biyografi alanında değil, aynı zamanda belli bir dönemi anlatan romanlar da kaleme alarak Türk edebiyatında hem biyografik hem de tarihi romanlarla yerini almış bir yazardır. Romanlarında ele aldığı Osmanlı dönemine ve Türkiye Cumhuriyet tarihine ait kişi ve olayları son derece yalın bir dille ele alırken, olayların kişiler üzerindeki etkilerini de aynı yalın dille eserlerine aktarmıştır. Çalışmada Hıfzı Topuz'un biyografik eserleri, kurgu ve gerçeklik bağlamında ele alınmıştır. Çalışmanın "Giriş" kısmında biyografinin tanımından ve dünya edebiyatındaki gelişiminden bahsedilmiştir. Victoria dönemi biyografi anlayışından sonra 20.yüzyılda özellikle Strachey'in katkılarıyla biyografinin karakter merkezli bir görünüm kazandığı ve biyografik romana temel oluşturduğu belirtilmiştir. Daha sonra kurgu-gerçeklik çatışmasına değinilmiş, İrving Stone'nun biyografik roman ile ilgili düşünceleri aktarılmıştır. Giriş kısmının sonunda biyografik romanın sınırları çizilmiştir. Çalışmanın "Hıfzı Topuz Romanlarında Yazar – Karakter İlişkileri" adlı bölümünde, Hıfzı Topuz romanlarındaki kişilerin doğum ve ölüm tarihleri verilerek gerçek hayatta olup olmadıkları belirlenmiştir. Daha sonra kurgusal karakterler saptanmış bu karakterler hakkında kısa bilgiler verilmiştir. Yazarın karakterlere bakış açısı merkeze alınarak tespitler ortaya konmuş, kurgusal karakterlerin romanda nasıl ortaya çıktığı saptanmıştır. Çalışmanın "Hıfzı Topuz'un Romanlarında Belgesel Metinlerin Dönüştürülme Süreci" adlı üçüncü bölümünde, Hıfzı Topuz romanlarındaki belgesel metinler tespit edilmiştir. Bu metinler 5 ana başlık altında toplanmıştır. Bunlar "Mektup", "Anı", "Şiir ve Gazete Yazıları", "Olayların Yaşandığı Tarihteki Gazeteler, Tarihi Belgeler, Bildiriler ve Diğer Belgeler", "Fotoğraflar" başlıkları altında toplanmıştır. Bu bölümde, Hıfzı Topuz'un farklı belgesel metinleri aynı şekilde dönüştürdüğü belirlenmiştir. Ayrıca belgesel metinlerin roman içerisinde nasıl dönüştürüldüğü esas alınarak, eleştirel bir bakış açısı ile romanlara yaklaşılmıştır. Çalışmanın "Hıfzı Topuz Romanlarında Olay Örgüsü" adlı dördüncü bölümünde, romanlarda mevcut olan olay örgülerindeki şematik yapıların dil ile ilişkisinden bahsedilmiştir. Daha sonra olay örgüleri kronoloji bağlamında değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, Hıfzı Topuz eserlerinin olay örgülerinden hareketle biyografi ve kurgu arasından nereye yakın olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın "Biyografi ile Meta-Biyografi Arasında Hıfzı Topuz" adlı bölümünde ise, çalışma boyunca aktarılan tespitlerin değerlendirilmesi yapılmıştır. Ana başlıklar altında toplanılan bölümler, biyografi ve meta-biyografi kapsamında değerlendirilmiştir. Değerlendirme aşaması, çalışma boyunca incelenen olay örgüsü, dil, kişiler ve teknik malzeme gibi hususlar merkeze alınarak yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Biyografi, Biyografik Roman, Meta-biyografi, Hıfzı Topuz.