Obez çocuklarda serum leptin ve kemik metabolizma parametrelerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜRKAN BOZAN

Danışman: ENER ÇAĞRI DİNLEYİCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Leptin, obezite ve kemik formasyonu arasında kompleks ilişkiler bulunmaktadır. Leptinin büyüme ve kemik formasyonu ile osteoblastik ve osteoklastik aktiviteler üzerine etkileri olduğu, kemik mineral içeriğini arttırdığı düşünülmektedir. Bu çalışmada ekzojen obezitesi olan çocuklarda serum leptin düzeyleri ile kemik yapım ve yıkım parametreleri ve kemik mineral dansitesi (KMD) ilişkisinin değerlendirilmesi planlandı. Çalışmaya Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı polikliniğine şişmanlık yakınması ile getirilen ve eksojen obezite tanısı alan 6-17 yaş arasında 27'si kız, 18'i erkek toplam 45 ekzojen obesitesi olan hasta çocuk alındı. Kontrol grubu olarak yaşları 6-17 arasında değişen 17 kız ve 22 erkek toplam 39 sağlıklı çocuk seçildi. Çalışma grubundaki tüm çocuklarda serum leptin ile birlikte osteoblastik aktivite göstergesi olarak serum ostekalsin düzeyi, osteoklastik aktivite göstergesi olarak idrarda deoksipiridinolin / kreatinin oranı çalışıldı. Tüm çocuklarda kemik mineral dansitesi DEXA ile değerlendirildi. Çalışma grubundaki obez çocukların serum leptin düzeyleri ve osteokalsin düzeyleri kontrol grubuna göre belirgin olarak yüksek saptandı (her ikisi için de p 0.05) ancak KMD değeri obez kız çocuklarında erkek çocuklarına göre yüksek olarak saptandı (p<0.05). Çalışma grubuna alınan prepubertal ve pubertal obez çocuklar kendi içlerinde karşılaştırıldığında serum leptin ve osteokalsin düzeyi, KMD, idrar deoksipirinidolin/kreatinin oranı arasında istatistiksel olarak fark saptanmadı. Obez kız çocuklarının serum leptin ve osteokalsin düzeyleri ile KMD değerleri kontrol grubundaki kız çocuklarına göre istatistiksel olarak yüksek saptandı (hepsi için p<0.001). Obez erkek çocuklar kontrol grubundaki erkek çocuklar ile karşılaştırıldığında serum leptin (p<0.001) ve osteokalsin düzeyleri (p<0.001) ile KMD değerleri (p<0.05) yüksek idrar deoksipirinidolin/kreatinin oranı ise düşük olarak saptandı (p<0.001). Obez çocuklarda serum leptin konsantrasyonları ile serum osteokalsin konsantrasyonları ve KMD değerleri arasında pozitif korelasyon saptandı (p<0.05). Çalışmamızda eksojen obezitesi olan çocuklarda KMD ve serum osteoklasin düzeylerinin arttığı, osteoblastik aktivitedeki bu artışın artmış serum leptin leptin düzeyleri ile ilişkili olduğu düşünüldü. Leptinin kemik metabolizması üzerine santral ve periferik etkilerini değerlendirmek için daha geniş çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.