Emeviler Dönemi'nde gayrimüslim istihdamı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, İSLAM TARİHİ VE SANATLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BARIŞ ÇAKAN
Danışman: ADNAN ADIGÜZEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İslâm dini gayrimüslim unsurlara kendi egemenliği altında Müslümanlarla bir arada yaşama imkanı tanımıştır. Gayrimüslimler kendilerinden talep edilen birtakım şartları (cizye ödeme, kamu düzenini bozmama vb.) sağlamak kaydıyla İslâm toplumu içerisinde yaşamışlardır. Süreç içerisinde gayrimüslimler İslâm toplumunda devletin resmî kadrolarında da görev alma imkanı elde etmişlerdir. Bu uygulamanın arkasında elbette birçok tarihsel-sosyolojik sebep bulunmaktadır. Müslümanların fethettiği bölgelerde önceki devlette bürokrasi birikimine sahip bazı gayrimüslim vatandaşların tecrübelerinden istifade etme ihtiyacı önemli sebeplerden biridir. Zaman zaman Müslüman toplumdan gayrimüslim istihdamı siyasetine tepkiler de gelmiştir. Fakat tarihi seyir içerisinde bu durumun süreklilik arz etmediği görülmektedir. Çalışmamızda bu konu ekseninde Emeviler dönemindeki uygulamalar incelenmiştir. Emeviler, geçmişte Bizans hâkimiyeti altında olan Şâm merkezli bir devletti. Bizans Devleti'nin tebaası olan birçok gayrimüslim unsur, Emevi Devleti vatandaşı olarak hayatlarına devam etmişlerdir. Dolayısıyla gayrimüslimler Müslümanlarla aynı devlet çatısı altında yaşamaya başlamışlardır. Bu gayrimüslim unsurlar aynı zamanda devlet işlerinin yürütülmesinde de görev almışlardır. Bu çalışma, Emeviler dönemindeki (41-132/661-750) kamu hizmetlerinde istihdam edilmiş olan gayrimüslimleri, görevlerini ve icraatlarını konu edinmektedir.