Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Üretim ve Servis Sistemleri Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRA YAZAR
Danışman: Muzaffer Kapanoğlu
Özet:
Günümüzde hücresel üretim sistemleri, sipariş üzerine üretim yapan ve çok sayıda
ürün çeşitliliği bulunan firmalar için kaçınılmaz hale gelmiştir. Ancak dalgalı müşteri
siparişleri, alternatif rotaların varlığı, darboğaz makinelerin oluşması gibi nedenler ilk etapta
oluşturulan hücrelerin etkinliğini düşürmektedir. Bu çalışmada alternatif rotalar, makine
kapasiteleri ve müşteri talepleri göz önünde bulundurularak hücrelerarası trafik değeri
minimizasyonunu amaçlayan bir karar destek sistemi geliştirilmiştir. Geliştirilen bu karar
destek sistemine HAP (Hücre Atama Problemi) adı verilmiş ve Excel VBA (Visual Basic
for Applications) kullanılarak kodlanmıştır. Önerilen bu karar destek sisteminin model
yönetim modülü, rotaların seçilmesi ve hücrelerin oluşturulması olmak üzere iki kademeli
bir çözüm sunmaktadır. İlk aşamada, rotaların seçimi bir doğrusal programlama problemi
olarak formüle edilerek Dal-sınır algoritması ile çözülmektedir. İkinci aşamada ise
hücrelerin oluşturulması Hücrelerarası trafik minimizasyonu metodu kullanılarak
çözülmektedir. Hücrelerarası trafik minimizasyonu ile hücreler arası taşıma maliyetlerinden
ve katma değersiz işlemlerden kaçınılması hedeflenmiştir. Bu çalışmada kullanılan veriler
havacılık ve savunma sanayi sektöründe faaliyet gösteren bir firmadan alınan gerçek
verilerdir. Firmadaki mevcut durum ile HAP kullanılarak elde edilen sonuçlar
karşılaştırılmıştır. Sonuçların değerlendirilmesinde global etkinlik değeri, grup teknolojisi
etkinliği değeri, hücrelerarası trafik değeri, hücre dışı operasyon sayısı ve başka hücreyi
ziyaret eden parça sayısı etkinlik kriteri olarak kullanılmıştır. Karşılaştırma sonuçları,
bahsedilen değerlendirme kriterlerinin tamamında son derece anlamlı iyileştirmeler
olduğunu göstermektedir.