Fosforlu Gübrelemenin Yoncanın (Medicago sativa L.) Verim ve Kalitesine Etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çayır Mera ve Yem Bitkileri Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF PEHLİVAN

Danışman: Halil İbrahim Erkovan

Özet:

Araştırma yarı-kurak iklime sahip İç Anadolu Bölge’sinde yer alan Eskişehir ili

Sarıcakaya ilçesi ekolojisinde yetiştirilen yonca (Medicago sativa) çeşidinde fosforlu

gübrelemenin verim ve kalitesine etkisinin belirlenmesi amacıyla 2019 yılında sulanan

koşullarda yürütülmüştür. Araştırma Şansa Bağlı Tam Blok Deneme desenine göre 4 tekrarlı

olarak yürütülmüştür. Çalışmada fosforun 4 farklı dozu 0, 3, 6 ve 9 kg/da P2O5 ve yıl içinde

yapılan biçimler arasındaki bitki boyu (BB), yaş ot verimi, kuru madde oranı (KMO), ham

protein oranı (HPO), doğal çözücülerde çözülmeyen lif oranı (NDF), asit deterjan içerisinde

çözünmeyen lif oranı (ADF) ve nispi yem (NYD) değerleri incelenmiştir. Araştırma

sonuçlarına göre fosforlu gübre dozu bitki boyu ve yaş ot verimini istatistiki açıdan önemli

(p<0,01) olarak etkilemiştir. Kuru madde oranı, ham protein oranı, NDF, ADF ve NYD

üzerine etkisi önemsiz bulunmuştur. En uzun bitki boyu 3 kg/da P2O5 (84,70 cm), yaş ot

verimi 6 kg/da P2O5 (10893,50 kg/da), kuru madde oranı 9 kg/da P2O5 (22,24), ham protein

oranı 9 kg/da P2O5 (15,72), NDF oranı 6 kg/da P2O5 (39,37), ADF oranı 6 kg/da P2O5

(31,45), NYD kontrol parsellerinde (161,62) bulunmuştur. Bitki boyu II. biçimde 100 cm

boyunda olup, V. biçimde 60 cm seviyelerine kadar düştüğü belirlenmiştir. Kuru madde

oranı III. biçimde düşük olurken, I. biçimde en yüksek olarak belirlenmiştir. Ham protein

oranı, NDF, ADF ve NYD bulgular arasında önemli farklılıklar bulunmaktadır. Analiz

sonucuna göre, artan fosfor dozu uygulaması bitki boyu ve yaş ot verimi arasından pozitif

doğrusal bir ilişki, kuru madde oranı, ham protein oranı, NDF, ADF ve nispi yem değeri ile

arasında önemsiz negatif lineer bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.