Halotolerant-halofilik funguslar kullanılarak gümüş nanopartikül biyosentezi ve biyoaktivitelerinin belirlenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YUNUS EMRE ELMA

Danışman: Semra İlhan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde nanomalzemelerin sentezi için güvenilir ve çevre dostu süreçlerin geliştirilmesi nanoteknolojinin konusudur. Bunun için en önemli yaklaşım yeşil sentez de denilen biyolojik materyallerin kullanımıdır. Nanopartiküllerin yeşil sentezi ile ilgili çalışmalar için bitkiler-bitki özütleri, funguslar ve bakteriler üzerine yoğunlaşılmıştır. Her bir organizmanın nanopartikül üretimi açısından avantajları ve dezavantajları vardır. Funguslar ökaryotik hücre yapısına sahip olmaları, laboratuvar koşullarında kolay üretilebilmesi vb. özellikleri sayesinde öne çıkmaktadır. Bu çalışmada 4 farklı hipersalin ortamlardan izole edilen 739 fungusun gümüş nanopartikül (AgNP) sentezleme potansiyelleri incelenmiştir. Tarama sonucunda seçilen 3 izolattan sentezlenen AgNP'lerin biyoaktiviteleri incelenmiş ve karakterizasyonu yapılmıştır. Çalışmalar sonucunda 3 farklı fungus kullanılarak sentezlenen AgNP'lerin boyut anlamında heterojen olsa da elektron mikroskobunda 50 nm'den küçük olduğu görülmüştür. Dinamik ışık saçılım spektrofotometresi de bunu doğrulamıştır ve zeta potansiyelleri -11,1, -12,4 ve -13,2 mV olarak ölçülmüştür. Sentezlenen AgNP'lerin antimikrobiyal testlerde oldukça yüksek miktarda aktivite gösterdiği görülmüştür. Beş farklı test organizması ile MİK değerleri 12,500-3,125 µg .ml-1 arasında değişmektedir. Ayrıca sinerjitik etki çalışmlarında önemli değerler veren sefalotin ile AgNP'lerin MİK değerleri ise 12,500-0,097 µg .ml-1 arasındadır. Antioksidan çalışmalarında DPPH süpürücü etkisi %38,48, %30,46, %28,80'dır. Mikrotox® ile ölçülen EC50 değerleri de 31,250, 62,500 ve 125,000 mg. L-1 olarak belirlenmiştir. Germinasyon testi sonucunda AgNP'lerin farklı konsantrasyonlarının çimlenmeyi arttırdığı, kök ve gövde uzamasında olumlu etkisinin olduğu görülmüştür. Bu bulgular ışığında, diğer mikroorganizmalardan üstün özellikleriyle funguslar, AgNPlerin sentezinde kullanılabilecek yeşil sentez yapan biyofabrikalar olarak öne çıkmaktadır.