Okullardaki güç mesafesinin lider üye etkileşimi üzerine etkisi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖMER GÜL

Danışman: İLKNUR ŞENTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma, okul müdürünün kişiliği bağlamında okullardaki güç mesafesi ve lider üye etkileşimi arasındaki ilişkiyi ve bu değişkenler arasında kurgulanan yapısal ilişkileri ortaya koymaya yönelik oluşturulan teorik modeli test etmek amacıyla yapılmış olup okul müdürlerinin lider-üye etkileşimi açısından okul sosyal ağındaki konumları da tespit edilmeye çalışılmıştır. Yöntem: Bu araştırma, ilişkisel modelde tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklemi tabakalı örnekleme yöntemi ile seçilen 32 değişik okulda görev yapmakta olan 601 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler, Lider Üye Etkileşim Ölçeği, Okullarda Güç Mesafesi Ölçeği, Kişilik Özellikleri Ölçeği ve Sosyal Ağ Ölçeği ile toplanmıştır. Elde edilen veriler çözümlenirken, sosyal ağ analizi, betimsel istatistik, korelasyon analizi ve yol analizinden faydalanılmıştır. Bulgular: Araştırma modeline ilişkin yapısal ilişkiler incelendiğinde, güç mesafesinin lider üye etkileşimini yordadığı, yöneticilerin kişiliğinin, lider üye etkileşimi ve güç mesafesi ile anlamlı bir ilişki içerisinde olduğu görülmüştür. Ayrıca, LÜE düzeyinin yüksek olduğu okullarda okul müdürlerinin okul sosyal ağının merkezinde yer aldığı, LÜE düzeyinin düşük olduğu okullarda ise okul müdürünün okul sosyal ağının merkezinde yer almadığı, tespit edilmiştir. Sonuç ve Öneriler: Araştırmada güç mesafesinin lider üye etkileşimini yordadığı ve kişiliğin hem güç mesafesi üzerinde hem lider üye etkileşimi üzerinde etkisinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın bulguları göz önünde bulundurulduğunda, okul yöneticilerinin demokratik ve katılımcı bir yönetim anlayışı benimsemeleri, yetki ve sorumluluklarını dağıtarak öğretmenleri de yönetsel süreçlere dahil ederek onları paylaşılan ortak bir vizyon etrafında bir araya getirebilmesi, iyi bir iletişim ağının ve geribildirim sisteminin oluşturulması, öğretmenler ile okul müdürleri arasındaki güç mesafesini azaltması ve lider üye etkileşimini artırması açısından önemli görülmektedir.