Azerbaycan ve Türkiye arasındaki enerji iş birliği: Tarihsel gelişme ve ekonomik etkiler

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, İKTİSAT ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TARLAN MALİKOV

Danışman: ABDULLAH MESUD KÜÇÜKKALAY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, enerji alanında Azerbaycan ve Türkiye arasında kurulan iş birliğinin tarihsel gelişimini ve ekonomik etkilerini araştırmaktadır. Tezin ana amacı, iki ülke ara sında yapılan ortak enerji projeleri, politikalar ve anlaşmalar yoluyla sağlanan eko nomik katkıları incelemektir. Enerji, Azerbaycan'ın Sovyetler Birliği'nin dağılması üzerine bağımsızlığını kazanmasının ardından kullandığı stratejik bir araçtır. Tür kiye dışa bağımlılığını azaltmak, bölgesel etkinliğini artırmak ve beraberinde enerji arz güvenliğini sağlamak isteyen bir ülke olarak kardeş ülke Azerbaycan ile iş bir liğine enerji ekseninde başlamıştır. Tez, TANAP, TAP, BTC, BTE ve "Asrın Anlaşması" gibi önemli projeleri ele al mıştır. Bu bağlamda enerji iş birliğinin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda si yasi, jeopolitik ve stratejik etkileri de incelenmiştir. Çalışma, iki ülkenin enerji po litikalarını tarihsel gelişimi göz önünde bulundurarak karşılaştırmış, bölgesel enerji güvenliğine katkıda bulunan enerji ortaklıklarını göstermiş ve iki kardeş ülke ara sındaki enerji kapsamında yürütülen iş birliğinin enerji ekonomisi ve uluslararası boyutta daha da genişleyebileceğini, enerji alanında başlanılan iş birliğinin farklı sektörlerde de devam edeceğini ve bu iş birliğinin bölgesel istikrar üzerinde olumlu katkılarının olduğunu göstermeyi amaçlamıştır. Anahtar Kelimeler: Azerbaycan, Türkiye, Enerji İş birliği, Enerji Politikası, Boru Hatları, Ekonomik Etkiler, Jeopolitik.