Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilere genel eğitim okullarında sunulan eğitim hizmetlerine ilişkin öğretmenlerin deneyimlerine derinlemesine bakış
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ÖZEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GAMZE İNCİ
Danışman: MİNE SÖNMEZ KARTAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmanın temel amacı üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilere genel eğitim okullarında sunulan eğitim hizmetlerine ilişkin öğretmenlerin deneyimlerini merkeze alarak derinlemesine incelemektir. Yöntem: Araştırmada nitel araştırma yaklaşımlarımdan fenomenoloji (olgubilim) deseni kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilere genel eğitim ortamlarında hizmet veren beş öğretmen ve iki idareci oluşturmakta-dır. Araştırma kapsamında katılımcılarla yarı-yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş ve veriler içerik analizi yöntemine göre değerlendirilmiştir. İçerik analizinde görüşmelerden elde edilen veriler temalara ayrılmıştır. Veri analizi sonucunda dört ana tema ve on üç alt tema elde edilmiştir. Bulgular: Araştırmanın bulguları üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin, zihinsel özellikler, kişilik özellikleri ve istenmeyen davranış örüntüleri bakımından akranların-dan farklılaştığını göstermektedir. Bu farklılıklar genel eğitim ortamında bazı zorluklara yol açmaktadır. Bunlar öğretmenin karşılaştığı zorluklar, öğrencinin karşılaştığı zorluklar, sınıf ortamından kaynaklı zorluklar ve eğitsel yerleştirme sisteminden kaynaklı zorluklar olarak sınıflandırılmıştır. Katılımcıların üstün zekâlı ve yetenekli öğrencelerin eğitimine yönelik görüş ve önerileri ise lisans eğitimi, hizmet içi eğitim ve eğitim bek-lentileri halinde gruplandırılmıştır. Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin genel eğitim sınıflarında eğitimleri sürecinde sağlanan destek hizmetler ve işbirlikleri ise aile katılı-mı, idare desteği, uzmanlar ile-rehberlik servisinin işbirliği ve diğer destek hizmetler temalarına ayrılarak incelenmiştir. Sonuç ve Öneriler: Sonuç olarak genel eğitim ortamındaki üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin özellikle zihinsel performans anlamında akranlarından farklılık göstermesi nedeniyle farklılaştırılmış eğitime ihtiyaç duydukları görülmektedir. Ancak katılımcıların gerek hizmet öncesindeki lisans eğitimi gerek hizmet içi eğitimlerde aldıkları eğitimlerin yeterli olmadığı ortaya konmuştur. Bu nedenle üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilere hizmet sunan idareci ve öğretmenlere gereksinimlerine uygun mesleki eğitim sunulması beklenmektedir. Ayrıca üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin genel eğitim ortamlarında bazı destek hizmetlere ve uzmanlar arasında işbirliğine ihtiyaç duyul-maktadır. Sıralanan konularda ileri araştırmalara ve uygulamalara gereksinim duyulmaktadır.