Bir Cam Fabrikasında Operasyonel Hataları Önlemeye Yönelik Risk Değerlendirme Modeli Uygulaması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NECATİ YAĞIZ ZEYBEK

Danışman: Ezgi Aktar Demirtaş

Özet:

Hata Türü ve Etkileri Analizi (Failure Mode and Effect Analysis-FMEA), işletmelerin üretim süreçlerinde ortaya çıkabilecek potansiyel hataları ve bu hataların neden olabileceği zararları belirlemeye yönelik sistematik bir yöntemdir. Bu analiz tekniği, hataların nedenlerini ve etkilerini inceleyerek, işletmelerin bu hataları önleyici tedbirler almasını sağlar ve böylece üretim süreçlerindeki aksaklıkları en aza indirir veya tamamen ortadan kaldırır. FMEA, ayrıca işletmelerin operasyonel maliyetlerini azaltırken, ürün ve hizmet kalitesini artırmada da önemli bir rol oynar. Çalışmada, cam üretim proseslerinden biri olan pres üretim için proses FMEA yapılmıştır. Analiz sonucunda, olası hata türleri tanımlanmıştır. Yapılan FMEA sonuçlarına göre kontrol planı revize edilmiştir. Pres üretim prosesi ile üretilen bir ürüne ait şekillendirme kaynaklı hatalar için mevcut durum analiz edilmiştir. Üretim kaybına neden olan hataların başlıca kök nedeni olan, damla ağırlığı değişiminin kontrol altına alınabilmesi için sistem entegrasyonu planlanmıştır. Damla ağırlığı ölçüm ekipmanı ve ölçümcü güvenilirliğini ölçmeye yönelik Ölçüm Sistemleri Analizi (Measurement System Analysis-MSA) çalışması ve ağırlık dağılımının yeterliliğini ölçmeye yönelik İstatistiksel Süreç Kontrolü (Statistical Process Control-SPC) çalışmaları yapılmıştır. Damla pozisyonu, sıcaklığı ve ağırlığı kaynaklı hata oranını azaltmaya yönelik, otomatik ağırlık ölçüm sistemi kurulumu ve entegrasyonu planlanmıştır. Damlaya ait parametrelerin kontrol altında tutulmasıyla birlikte, kalitesizlik maliyetleri ile ıskarta oranlarının azaltılması ve işgücünde optimizasyon sağlanması hedeflenmiştir. Otomatik ağırlık ölçüm sistemi entegrasyonu sonrası damla ağırlıklarına ait veriler için istatistiksel süreç kontrolü çalışması tekrarlanmış, hata oranları dağılımı analiz edilmiştir. Damla ile ilgili parametreler kontrol altına alındığında, ıskarta oranlarında ve kalitesizlik maliyetlerinde azalma olduğu görülmüştür.