Yiyecek içecek işletmelerinde kripto para kullanma niyetinin belirlenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mustafa Çağatay KIZILTAŞ

Danışman: Duran Cankül

Özet:

V

ÖZET

YİYECEK İÇECEK İŞLETMELERİNDE KRİPTO PARA KULLANMA

NİYETİNİN BELİRLENMESİ

KIZILTAŞ, Mustafa Çağatay

Doktora, 2024

Turizm İşletmeciliği Anabilim Dalı

Danışman: Doç. Dr. Duran CANKÜL

İlk olarak 2008 yılında tanıtılan blokzincir teknolojisi, sağladığı önemli avantajlar

sayesinde hızlı bir şekilde küresel fenomen haline gelmiş ve dijital bir devrim olarak

görülmektedir. Bu dijital devrimin uygulamalarından biri olan kripto paralar, baş

döndürücü bir popülarite kazanmış ve çeşitli sektörlerde değişimlere yol açmıştır.

İşletmeler, hızla kripto paraları ödeme sistemlerine entegre etmeye başlamış, bu durum

akademik çevrelerin de dikkatini çekmiştir. Ancak, kripto paraların yiyecek ve içecek

sektöründe kullanımı henüz yeterince incelenmemiştir. Bu çalışma, yiyecek ve içecek

işletmelerinde kripto para birimlerinin yeni bir ödeme yöntemi olarak benimsenme

niyetini araştırmayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, sosyal medya

aracılığıyla 402 kripto para kullanıcısından anket verileri toplanmıştır. Teknoloji

Kabul Modeli (TAM) ve Birleşik Teknoloji Kabul ve Kullanım Teorisinin (UTAUT)

birlikte kullanıldığı çalışmada geçerlilik ve güvenirlik analizlerinin ardından açıklayıcı

ve doğrulayıcı faktör analizleri ve son olarak yapısal eşitlik modellemesi

uygulanmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, kolaylaştırıcı koşullar, sosyal etki,

performans beklentisi ve tutumun kripto para kullanım niyetini istatistiksel olarak

anlamlı bir şekilde etkilediği ortaya konmuştur. Öte yandan, risk faktörünün kripto

para kullanım tutumunu ve çaba beklentisinin kullanım niyetini istatistiksel olarak

etkilemediği sonuçları elde edilmiştir. Bu doğrultuda katılımcıların yiyecek içecek

işletmelerinde kripto para ile ödeme yapmaya istekli oldukları ve kripto para

kullanmanın işletmelere de çeşitli avantajlar sağlayabileceği söylenebilmektedir.