Çok değişkenli maden yataklarında sınır değer karar değişkenlerinin belirlenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MADEN MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SÜHEYLA YEREL
Danışman: ADNAN KONUK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında, tek ve çok değişkenli maden yataklarında, sınır tenör ve sınır safsızlık seçeneklerine bağlı olarak maden yatağının ekonomik değerlendirmesinde önemli karar değişkenleri olan tonaj oranı ve ortalama safsızlığın belirlenmesi için matematiksel eşitlikler geliştirilmiştir. Bu eşitlikler; maden yatağındaki minerallerin tek değişkenli normal, tek değişkenli lognormal, iki değişkenli normal, iki değişkenli lognormal ve hibrid iki değişkenli (normal-lognormal) dağılıma uyduğu durumlar için ayrı ayrı belirlenmiştir.Sınır safsızlığa ilişkin geliştirilen eşitlikler kullanılarak, Beylikova manyezit yatağından alınan sondaj karotlarının analiz değerleri ile uygulama çalışması yapılmıştır. Uygulama çalışması için, öncelikle alınan sondaj karot analiz değerleri esas alınarak maden yatağı eşit aralıklara bölünmüş ve her kısım için ortalama değerleri hesaplanmıştır. Daha sonra bu ortalama değerler maden yatağının sınır safsızlık karar değişkenlerinin belirlenmesinde kullanılmıştır.Maden yatağına ait sınır safsızlık karar değişkenleri, öncelikle her bir bileşen için ayrı ayrı tek değişkenli olarak belirlenmiştir. Daha sonra bileşenlerin birbirleriyle bağımlı ve bağımsız oldukları durumlar için sınır safsızlık karar değişkenleri hesaplanmıştır. Bu hesaplamalar yapıldıktan sonrada değişkenlerin tek ve iki değişkenli (bağımlı-bağımsız) durumları için hesaplanan tonaj oranları ve safsızlık ortalamaları arasındaki belirliliği saptamak için regresyon- korelasyon analizi yapılmıştır.Regresyon-korelasyon analizi sonuçları incelendiğinde, sınır safsızlık karar değişkenlerine ait değerler değişkenlerin tek - iki değişkenli olma durumuna ve değişkenler arasında bağımlılık olup olmadığı duruma göre farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Bundan dolayı, maden yatağına ait sınır safsızlık karar değişkenlerini belirlemeden önce, değişkenlerin arasında bağımlılık olup olmadığına dikkat edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler: Sınır tenör, sınır safsızlık, matematiksel eşitlikler, manyezit