Mine-to-mill optimisation for increased throughput and profitability
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MADEN MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: STEPHEN CHANDA
Danışman: MELİH İPHAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sentinel Madeni (Kalumbila Madeni olarak da bilinir), First Quantum Minerals'e ait ve Kuzey-Batı Zambiya eyaletindeki Solwezi kasabasıdan yaklaşık 150 km uzaklıktaki Kalumbila şehrinde Kalumbila Minerals Limited tarafından işletilen büyük ölçekli bir bakır ocağıdır. Delme-patlatma ve zenginleştirme işlemlerinin performansını arttırmak amacıyla söz konusu bakır madeninde ocaktan-tesise (M2M) olarak adlandırılan bir optimizasyon çalışması yapılmıştır. Madencilik faaliyetleri ile cevher hazırlama süreçlerinin birbiri ile ilişkili olmasından dolayı her bir sürecin performansı bir diğerini etkilemektedir ve bu iki süreç birbiri ile uyum içerisinde olmalıdır. Ocaktan-tesise optimizasyon çalışması, madencilik faaliyetleri ve cevher hazırlama işlemlerinin performanslarını arttırmak amacıyla bu süreçlerin birbirleriyle ilişkili olan aşamalarını optimize etmek için bu iki süreci birbirine bağlamaktadır. Bu araştırmada, kapsamlı bir bilimsel ve mühendislik yöntembilimi kullanılmıştır. Bu yöntembilim, ocaktan-tesise stratejileri hakkında bilgi sahibi olabilmek amacıyla karşılaştırmalı değerlendirme çalışmalarını içermektedir. Ayrıca, maden yatağının jeolojik oluşumunu anlayabilmek amacıyla cevher karakterizasyonu yapılmış ve cevher yatağı farklı cevherleşme zonlarına ayrılmıştır. İncelenen bakır ocağında, sorunların neden kaynaklandığını ve bu sorunlara karşı alınabilecek önlemlerin belirlenebilmesi amacıyla cevher zenginleştirme tesisindeki ufalama devresi ile ilgili bir inceleme yapılmıştır. Bu ilk aşamada elde edilen sonuçlar; optimum kırma-eleme için gereken P80 değeri dikkate alınarak, delme parametrelerini optimize eden parçalanma modellerini geliştirmek amacıyla kullanılmıştır. Optimize edilmiş delme tasarımının uygulanması sonucunda meydana gelecek parçalanmanın tahmininde Kuz-Ram, Kırılmış Zon ve Swebrec Modelleri kullanılmıştır. Her bir P80 değeri için spesifik kırma enerjisini tahmin etmek için Morrel tarafından önerilen model kullanılmıştır. Son olarak, önerilen değişikliklerin uygulanması durumunda karşılaşılabilecek kazanç veya zararın parasal değerinin belirlenmesi için bir maliyet analizi yapılmıştır. Geliştirilen model; önerilen değişiklikler uygulandığı takdirde, kırıcı ve değirmen veriminde % 13'lük bir artış sağlanacağını ve kırılan ton başına maliyette 0,05 dolarlık tasarruf sağlanacağını göstermiştir.