Tele hemşirelik ile gerçekleştirilen bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı stresle başa çıkma becerileri eğitim programının palyatif bakım hemşirelerinde stres algısı, psikolojik sağlamlık ve merhamet yorgunluğu üzerine etkisinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı Hemşireliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE AYDOĞAN AŞIR

Danışman: Özlem Örsal

Özet:

Başlık: Tele Hemşirelik ile Gerçekleştirilen Bilişsel Davranışçı Yaklaşıma Dayalı Stresle Başa Çıkma Becerileri Eğitim Programının Palyatif Bakım Hemşirelerinde Stres Algısı, Psikolojik Sağlamlık ve Merhamet Yorgunluğu Üzerine Etkisinin Değerlendirilmesi Amaç: Çalışmanın amacı tele-hemşirelik yolu ile gerçekleştirilen bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı stresle başa çıkma becerileri eğitim programının palyatif bakım hemşirelerinin stres algısı, psikolojik sağlamlık ve merhamet yorgunluğu üzerine etkisinin belirlenmesidir. Yöntem: Çalışma tek kör, 90 günlük takip süresi olan randomize konrollü deneysel tasarımda yürütüldü. Araştırma Eskişehir ilinde bulunan iki hastanede, palyatif bakım kliniklerinde görevli 42 palyatif bakım hemşiresiyle (21’i müdahale, 21’i kontrol ) gerçekleştirildi. Müdahale grubuna stresle başa çıkma becerileri eğitim programı uygulandı ve beş ödev verildi. Kontrol grubu Ruh Sağlığı Destek Sistemi (RUHSAD) uygulamasına yönlendirildi. Veriler ön test ve son test olarak toplandı. Veriler kişisel veri formu, Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ), Stresle Başa Çıkma Ölçeği (SBÇÖ), Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (PSÖ) ve Merhamet Yorgunluğu ölçeği ile toplandı. Araştırma protokolü NCT05830448 kodu ile ClinicalTrials.gov veri tabanına kaydedildi. Bulgular: Müdahale grubunda ASÖ son test puanlarının ön teste, fark analizine ve grup*zaman analizlerine göre anlamlı düzeyde azaldığı bulundu (p<0.05). Müdahale grubunda SBÇÖ son test puanlarında ön teste ve fark analizlerine göre anlamlı düzeyde artma görüldü (p<0.05). Ancak grup*zaman analizlerinde anlamlılık tespit edilmedi (p>0.05). PSÖ’nde müdahale grubunda grup içi ve gruplar arası son test puanında anlamlı düzeyde artma gözlemlendi(p<0.05). Uygulanan müdahalenin merhamet yorgunluğuna etki etmediği bulundu (p>0.05). Sonuç: Bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı stresle başa çıkma becerileri eğitimi palyatif bakım hemşirelerinde stres algısını azaltıp, stresle baş çıkma becerisini ve psikolojik sağlamlığı arttıracak bir program olarak belirlendi.