Term bebeklerde ayak topuğundan kan alma işlemi sırasında dinletilen beyaz gürültünün, elle verilen cenin pozisyonunun ve her iki uygulamanın birlikte yapılmasının ağrıya etkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYLİN ÇAKŞAK

Danışman: AYFER AÇIKGÖZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma term bebeklerde topuktan kan alma işlemi sırasında bebeğe dinletilen beyaz gürültünün, elle verilen cenin pozisyonunun ve her iki uygulamanın birlikte yapılmasının ağrıya etkisini karşılaştırmak amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metod: Deneysel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, Çankırı Özel Karatekin Hastanesi'nde 1 Temmuz 2017-9 Ağustos 2017 tarihleri arasında doğan toplam 105 bebek arasından örneklem seçim kriterlerine uyan 90 sağlıklı term bebek oluşturmuştur. Çalışmamızda 3 grup bulunmaktadır. Bunlar; cenin pozisyonu verilen grup (n=30), beyaz gürültü dinletilen grup (n=30) ve her iki uygulamanın birlikte yapıldığı gruptur (n=30). Bebekler gruplara randomizasyon yöntemi ile atanmıştır. Gruplara örneklem atamasında tabakalama ve bloklama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma örneklem seçim kriterlerine uyan bebekler gestasyon haftasına göre tabakalandırılıp, ardından kura yöntemi ile her bir gruba eşit sayıda (bloklama) bebek atanmıştır. Veri toplamak amacıyla, "Yenidoğan Tanıtıcı Bilgi Formu" ve "Yenidoğan Bebek Ağrı Ölçeği" (Neonatal Infant Pain Scale-NIPS) kullanılmıştır. Çalışmada elde edilen veriler IBM SPSS Statistics 21 (Statistical Package for Social Sciences) paket programı ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmamızda topuk kanı alımı sırasında yenidoğanların işlem sırası NIPS puanları karşılaştırıldığında gruplar arasında önemli bir farklılık olduğu belirlenmiştir (p<0.001). Beyaz gürültü ve cenin pozisyonunun birlikte uygulandığı grupta işlem sırasındaki ağrı puanı diğer 2 gruba göre önemli derecede daha düşük bulunmuştur. Gruplar arasında işlem sırası kalp tepe atımı açısından ise ileri derecede önemli bir farklılık olduğu saptanmıştır (p<0.001). İşlem sırasında KTA en düşükten yükseğe olan gruplar sırasıyla beyaz gürültü + cenin pozisyonu grubu, beyaz gürültü grubu ve cenin pozisyonu grubudur. Beyaz gürültü+cenin pozisyonu grubunda, ağlama süresi, kalp tepe atımı, oksijen satürasyonu ve solunumun normale dönme süresi en kısadır (p<0.001). Sonuç: Çalışma sonucumuzda topuk kanı alma işleminde cenin pozisyonu ve beyaz gürültünün birlikte kullanılmasının, yöntemlerin tek birinin kullanılmasına göre önemli derecede etkili olduğu bulunmuştur. Ayrıca çalışma sonuçlarımız beyaz gürültü uygulamasının cenin pozisyonu verilmesine göre daha etkili olduğu yönündedir. Anahtar Kelimeler: Yenidoğan, ağrı, beyaz gürültü, cenin pozisyonu, beyaz gürültü+cenin pozisyonu, topuk kanı alımı.