A, X, Beta ve ZSM-5 zeolitlerinin sentezi ve yüzey asitliklerinin belirlenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KİMYA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE KANIK

Danışman: Ceyda Bilgiç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Zeolitler kurutma, yoğuşma, adsorpsiyon, ayırma gibi kimyasal işlemlerin yer aldığı endüstriyel uygulamalarda, adsorban, iyon değiştirici ve katalizör olarak kullanılmaktadır. Bu sebeple zeolit yüzeyinin asitlik özelliğinin belirlenmesi metodları ve bu metodların uygulanabilirlik ve güvenilirliği birçok araştırmacı tarafından incelenmiş ve yorumlanmıştır. Katı yüzeylerin asitlik-bazlıklarını tanımlamak için Bronsted ve Lewis asit-baz tanımları kullanılmaktadır. Katı yüzey asit-baz miktarı, susuz aprotik çözücü ortamında görünen renk (Hammett) indikatörü, kalorimetrik, spektroskopik ve adsorpsiyon-desorpsiyon gibi yöntemler ile belirlenmektedir. Diğer fizikokimyasal yöntemlerden en çok kullanılanları ise; asidik ve bazik özelliklerdeki çözücü moleküllerinin adsorpsiyonunun spektroskopik ölçümlerle (IR) belirlendiği yöntem, X ışını fotoelektron spektroskopisi (XPS), sıcaklık programlı desorpsiyon (TPD) yöntemi ve çözücü gazların adsorpsiyonuna dayanan kalorimetrik yöntem ya da ters gaz kromatografisi (TGK) yöntemi olarak sayılabilir. Bu çalışmada; üç ayrı zeolit (Zeolit X, Zeolit Ave Zeolit β) türü hidrotermal sentez yöntemi kullanılarak sentezlendi. Sentezlenen zeolitlerin yüzey asitlikleri TGK yöntemi kullanılarak incelendi. Ayrıca elde edilen zeolitlerin bileşimini, şeklini ve morfolojisini belirlemek için birçok geleneksel teknik kullanılmıştır. Bu teknikler; X-ışını Floresans spektroskopisi (XRF), X- ışını Kırınım Dağılımı (XRD) yöntemi ve Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) yöntemleridir.