Üniversite öğrencilerinin ruminasyon ve yaşam doyumu düzeyleri: Değer odaklı yaşamın aracılık
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İBRAHİM YEGEN
Danışman: MUHAMMET FATİH YILMAZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmanın temel amacı, üniversite öğrencilerinin ruminasyon, yaşam doyumu düzeyleri ve değer odaklı yaşam düzeyleri arasındaki ilişkileri incelemek ve özellikle ruminasyon ile yaşam doyumu arasındaki ilişkide değer odaklı yaşamın aracı rolünü ortaya koymaktır. Bu araştırma, ruminatif düşünce örüntülerinin yaşam doyumu üzerindeki negatif yordayıcı etkisinde, değer odaklı davranışların aracı rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Bu araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiler yapısal eşitlik modeli ile incelenmiştir. Çalışmada ruminasyon ile yaşam doyumu arasındaki ilişkide değer odaklı yaşamın aracılık rolü incelenmektedir. Bulgular: Korelasyon analizi sonuçlarına göre, yaşam doyumu ile ruminasyon arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Yaşam doyumu ile değer odaklı yaşamın önem alt boyutu arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki ve tutarlılık alt boyutu arasında da pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Ruminasyon ile değer odaklı yaşamın önem alt boyutu arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki tespit edilirken, tutarlılık alt boyutu ile anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Değer odaklı yaşamın önem ve tutarlılık alt boyutları arasında ise pozitif yönde güçlü bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Analiz sonuçlarına göre ruminasyonun yaşam doyumu üzerindeki etkisinde değer odaklı yaşamın kısmi aracılık rolü oynadığı görülmüştür. Sonuç ve Öneriler: Araştırma sonuçları, ruminasyonun yaşam doyumunu negatif yönde yordadığını; değer odaklı yaşamın ise bu etkileşimde kısmi aracı rolü üstlendiğini ortaya koymuştur. Bu bulgular ışığında, ruh sağlığı profesyonellerinin danışanların yaşam doyumunu artırmaya yönelik müdahalelerinde, yalnızca ruminasyonu azaltmaya odaklanmak yerine; bireyin değerleri doğrultusunda eyleme geçmesini destekleyen stratejileri de sürece dâhil etmeleri önerilmektedir. Ayrıca, değer odaklı yaşam becerilerini artırmaya yönelik geliştirilecek psikoeğitim programlarının, ruminasyonun yıkıcı etkisini azaltarak yaşam doyumunu artırmada etkili bir strateji olabileceği düşünülmektedir.