İlaç sanayi atık sularının anaerobik arıtımı ve reaktördeki mikrobiyal çeşitliliğin araştırılması


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU AKÇAL ÇOMOĞLU

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Semra İlhan

Eş Danışman: Cansu Filik İşçen

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İlaç endüstrisi atık suları genel olarak yüksek organik yüke sahiptir ve günümüzde bu tip atık suların arıtımında anaerobik yöntemlerin kullanımı artış göstermektedir. Ancak anaerobik arıtımda rol alan mikroorganizmaların çeşitliliği ve ilişkileri hakkında bilgiye ihtiyaç vardır. Bu çalışmada, kesikli anaerobik koşullarda istatistiksel optimizasyona dayalı olarak sürekli reaktörde ilaç atık sularının arıtım süreci izlenmiştir. Yukarı akışlı anaerobik dolgulu yatak reaktörde arıtım verimi ile mikrobiyal çeşitlilik arasındaki ilişkinin ortaya çıkarılması ve atık suya spesifik inokulum oluşturulması amaçlanmıştır. Reaktör sürecinde işletim parametrelerinin (atık su konsantrasyonu, hidrolik alıkonma süresi: HAS, organik yükleme oranı: OYO, kimyasal oksijen ihtiyacı: KOİ) organik madde giderim verimi üzerine etkileri değerlendirilmiştir. En yüksek KOİ giderimi %100 atık suyun uygulandığı, HAS 96 saat ve OYO 1,402 g KOİ l-1 gün-1 olduğu koşullarda gerçekleşmiştir. Bu koşullarda, ilaç atık suyunun oluşan mikrobiyal konsorsiyum tarafından deşarj standartlarını sağlayacak düzeyde arıtıldığı anlaşılmıştır. Ayrıca, uygulanan toksisite test sonucunda ham atık suyun toksisitesinin giderildiği belirlenmiştir. Arıtımda rol alan mikrobiyal konsorsiyumun belirlenmesinde klonlama, yüksek çözünürlükte erime eğrisi analizi, dizi analizi ve yeni nesil dizileme teknikleri kullanılmıştır. Mikrobiyal konsorsiyumdaki nitel ve nicel değişim ise floresan yerinde hibritleme yöntemi ile takip edilmiştir. Yeni nesil dizileme sonuçlarına göre, arıtımın en yüksek olduğu koşullarda 142 bakteri ve 8 arke üyesi tespit edilmiştir. Arıtımda bakteriyel aday divizyon OP8 ve Methanosaeta spp.'nin (%33,6'sı M. concilii) etkin olduğu belirlenmiştir.