Postmodern perspektiften sanat ve felsefede tekerrür

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SANAT VE TASARIM ANASANAT DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET BİLGEHAN YILDIZ

Danışman: DÜRİYE KOZLU İSMAİLOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezde, sanat ve felsefenin geçmişten günümüze ayrılmaz birlikteliğinden hareket edilerek bir kavram olarak seçilen tekerrür üzerinden bu iki disiplinin postmodern durumda birbirini besleyip beslemediği ele alınmıştır. Fotoğrafın icadıyla başlayan kopyaların sonsuz çoğaltılabilirliği, sanat ortamında hazır-nesne kullanımı, sanayi devrimiyle başlayan seri üretim çağı ve dolayısıyla aşırı üretim; ayrıca, simülasyon teknolojileriyle hayatın büyük bir bölümünü kaplayan ekranlar gibi fenomenlerde kavramsal açıdan tekrar ve temsillerle karşılaşılması böyle bir araştırmayı gerekli kılmıştır. Böylelikle, bu çalışmada, postmodern sanat üretimi yaklaşımlarında ve postmodern felsefede "tekerrür" kavramının işlenişi üzerinde durulmuştur. Tekrar ile ortaya çıkan fark, geçici aynılıklar, tekrar oluşlar ve döngüleri tanımlayan tekerrür kavramı, modernizmden postmodernizme evrilen çerçevede incelenerek bahsedilen durumun, günden güne 'post'laşan teknolojisindeki ya da flulaşan sınırlarındaki üretimlerde karşılığı aranmıştır. Modern sonrası süreç içerisinde sanat ve felsefe alanlarında literatür taraması yapılarak ulaşılan veriler bu tezin oluşmasına zemin hazırlamıştır. Çalışma sürecinde, postmodern sanat üretimi yaklaşımları içerisinde tekerrürün kendine geniş bir zemin bulduğu bilgisine ulaşılmasının yanı sıra postmodern felsefede, düşünürlerin metinlerinde de bu kavramın farklı açılardan değerlendirildiği görülmüştür. Bu bağlamda, Friedrich Nietzsche'nin Ebedi Dönüşü, Gilles Deleuze'ün Fark Felsefesi ve Jean Baudrillard'ın Simülasyon kuramı ile tekerrür kavramı arasında güçlü ilişkilerin bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, sanat ve felsefe ilişkisi içerisinde değerlendirilen tekerrür, meydana getirilen bir video çalışmasıyla desteklenerek bu üretimin biçim, anlam ve analizine yer verilmiştir. Anahtar kelimeler: Modernizm, Postmodernizm, Sanat, Felsefe, Tekerrür