Karışık ligantlı bakır(II) pirazin-2,3-dikarboksilat komplekslerinin sentezi, spektroskopik, termik ve yapısal özelliklerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2009

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYLİN MUTLU

Danışman: OKAN ZAFER YEŞİLEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, bakır(II)'nin pirazin-2,3-dikarboksilik asit (H2pzdka) ile karışık ligantlı sekiz kompleksi sentezlendi. Bu komplekslerin yapıları, elementel analiz, termik analiz, manyetik duyarlık, IR ve UV-Gör. spektroskopisi ve X-ışınları tek kristal çalışmaları ile aydınlatıldı. İkincil ligant olarak verici atomları azot olan çift dişli etilendiamin (en), N,N?-dimetiletilendiamin (dmen), N,N,N ? ,N ? -tetrametiletilendiamin (tmen), 1,3-propandiamin (pen), 2,2-dimetilpropan-1,3-diamin (dmpen), 1,10-fenantrolin (phen), 2,2?-bipiridin (bipy) ve verici atomu hem azot hem de oksijen olan monoetanolamin (mea) kullanıldı.[Cu(pzdka)(H2O)(en)2]?H2O (1), [Cu(pzdka)(H2O)(dmpen)2] (2), [Cu(pzdka)(phen)2]?5,5H2O (3), [Cu2(?-pzdka)2(H2O)2(dmen)2]?6H2O (4), [Cu2(?-pzdka)2(pen)2]?2H2O (5), {[Cu(?-pzdka)(tmen)]?H2O}n (6), {[Cu(?-pzdka)(bipy)]?H2O}n (7) ve [Cu(?3-pzdka)(mea)]n (8) komplekslerinde, dianyonik pirazin-2,3-dikarboksilat ligantı dört farklı koordinasyon modu sergilemektedir. 1 ve 2 komplekslerinde, karboksil oksijeninden tek dişli olarak Cu(II) iyonuna bağlanırken, 3 ve 4 komplekslerinde, karboksil oksijeni ve halka azotundan çift dişli olarak koordine olmaktadır. Pzdka ligantı, 5, 6 ve 7 komplekslerinde ise karboksil oksijeni, halka azotu ve diğer karboksil oksijeni ile üç dişli köprü ligantı olarak davranmaktadır. 8 kompleksinde ise dört dişli köprü ligantı olarak, karboksil oksijeni, halka azotu ve diğer iki karboksil oksijenleri ile üç bakır atomuna koordine olmaktadır. Elde edilen monomerik (1-3), dimerik (4, 5) ve polimerik (6-8) komplekslerin bozulmuş oktahedral (1-4, 8) veya karepiramit geometrileri (5-7), çift dişli nötral ve/veya akua ligantlarının Cu(II) iyonuna koordinasyonu ile tamamlanmaktadır.Termik analiz eğrilerinden, komplekslerin genelde üç basamakta bozunduğu gözlendi. İlk bozunma basamağında, su moleküllerinin endotermik olarak uzaklaştığı belirlendi. Bu basamağı ligantların kısmen veya tamamen bozunması izledi. Daha sonraki aşamada ise kalan organik madde ekzotermik olarak yandı. Komplekslerdeki son bozunma ürününün ise bakır oksit olduğu belirlendi.