Seyitömer ve Soma linyit kömürleri için zenginleştirme tesis tasarımı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, CEVHER HAZIRLAMA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2005

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET GİTMEZ

Danışman: MUAMMER KAYA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZETDünya fosil kaynaklarından doğal gazın 65 yıl, petrolün 42 yıl ve kömürün 230 yılsonra tükeneceği tahmin edilmektedir. Dünya kömür rezervinin yaklaşık yarısınıoluşturan 475 milyar ton linyitin, 8,3 milyar tonu Türkiye'de bulunmaktadır. Türkiyelinyit rezervinin % 66'sı ise, 1.000-2.000 kcal/kg'lık düşük ısıl değere sahiptir. Buçalışmada, düşük kalite özelliklerine sahip, Seyitömer linyitleri ile ülkemizin kaliteli vedüşük kükürt içerikli linyitlerinden olan Soma-Eynez linyitleri için, kaliteninarttırılması amacı ile zenginleştirme tesis tasarımı yapılmıştır.Öncelikle, kömür ve kömür madenciliği hakkında genel bilgi verilmiş, kömürzenginleştirmenin teknik ve ekonomik gerekçeleri ile termik santral açısından kömürünzenginleştirilmesinin sağlayacağı faydalar incelenmiştir. Kömür yıkama yöntemleri ilekömür yıkama tesislerinin tasarımları kısa bir şekilde değerlendirildikten sonra lavvartasarımına konu olan Seyitömer ve Soma linyit kömürlerinin yıkanabilirlik ve pazaretütleri yapılmıştır. Daha sonra zenginleştirme tesis tasarım kriterleri ile proses veekipman seçimleri gerçekleştirilmiştir. Her iki linyit için de, zenginleştirme tesistasarımı, ekipman seçimi ve boyutlandırması yapılmış, akım şeması ve tesis kütledenkliği sunulmuştur. Kömür zenginleştirme tesisleri yatırım ve işletme maliyetleritahmini de yapılmıştır.Tek başına tüvenan kömür olarak değerlendirilebilme imkânı olmayan SeyitömerB-3 linyitleri, tasarlanan zenginleştirme tesisinde yıkandıktan sonra, termik santralintaleplerine uygun ve santralin verimini artıracak nitelikte zenginleştirilerek, kalorisiyükseltilmiş satılabilir linyit elde edilebilmektedir. Tesis için yapılan maliyetanalizlerinde, bir yıl sona ermeden yatırım maliyet tutarının geri alınabileceğigörülmektedir. Soma-Eynez linyitleri için yapılan zenginleştirme tesisi ürünleri, irikömürde ısınma yakıtı olarak, ince kömürde ise santral ve sanayi yakıtı olarakkullanılabilme özelliklerini sağlayacak niteliktedir.Anahtar Kelimeler: Linyit, yıkanabilirlik, zenginleştirme, tesis tasarımı, maliyet analizi.