El osteoartritli hastalara keten tohumu lapası kompresi uygulamasının ağrı ve el fonksiyonlarına etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU BABADAĞ SAVAŞ

Danışman: GÜLER BALCI ALPARSLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırmamız; primer interfalangeal el osteoartritli bireylerde keten tohumu lapası kompresi uygulamasının ağrı ve el fonksiyonlarına etkisini değerlendirmek amacıyla yapılan randomize kontrollü müdahale çalışmasıdır. Araştırmanın örneklemini 15 Ocak 2017 - 15 Mayıs 2018 tarihleri arasında Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Uygulama ve Araştırma Hastanesi Romatoloji Polikliniği'nde dahil edilme kriterlerine uyan 82 hasta oluşturmuştur. Randomize olarak seçilen örneklem grubu; uygulama grubu I (keten tohumu lapası kompresi) (n=33), uygulama grubu II (sıcak kompres) (n=29) ve kontrol grubundan (n=20) oluşmaktadır. Uygulama günde bir kere, yedi gün boyunca (peş peşe devam eden günler) uygulanmıştır. Bu hastalar rutin farmakolojik tedavisine de devam etmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından ilgili literatür taranarak hazırlanan Tanımlayıcı Özellikler Veri Formu, Visual Analog Skala (VAS), AUSCAN (Australian-Canadian) Osteoartrit El İndeksi, Yan Etki Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Uygulama öncesi 0. gün, uygulama sonrası 8. gün ve 15. gün anket formları ile hastalar değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel metodlar, shapiro wilk's testi, fisher's kesin (exact) testi, iki yönlü varyans analizi (tek faktör tekrarlı) kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; 8. ve 15. günde keten tohumu lapası kompresi uygulanan grupta; sıcak uygulama ve kontrol grubuna göre VAS ve AUSCAN puan ortalamalarında istatistiksel açıdan önemli düzeyde anlamlı farklılık bulunmuştur (p 0.05). Gruplar ve günler arasında yapılan çoklu karşılaştırmalarda VAS ve AUSCAN toplam puan ortalama değerleri arasında önemli düzeyde fark vardır (p<0.001). El osteoartritli hastalarda ağrının azaltılması ve el fonksiyonlarının yükseltilmesinde hemşirelik girişimi olarak keten tohumu lapası kompresi uygulaması ve yaygınlaştırılması önerilmektedir.