Üniversite Hazırlık Sınıfı Öğrencilerinin İngilizce Öz Yeterlikleri ile Yabancı Dil Öğrenmeye Yönelik Tutumlarının Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Eğitim Bilim. Ens., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NAFİ AKINCI
Danışman: Hakkı Kahveci
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı yükseköğretim kurumlarındaki İngilizce hazırlık sınıfı öğrencilerinin İngilizce öz yeterlik algıları ile yabancı dil öğrenimine yönelik tutumlarını cinsiyet, mezun olunan lise türü, Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) puan türü ve günlük yabancı dil kullanım süreleri değişkenlerine göre incelemek ve öz yeterlik algılarıyla yabancı dil öğrenmeye dönük tutumları arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmaktır. Ayrıca bu amaç doğrultusunda elde edilen bulgulara göre çeşitli çıkarım-larda bulunmak ve öneriler sunmaktır. Yöntem: Bu çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler Eskişehir Osmangazi Üniversitesi ve Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulunda eğitim gören lisans öğrencilerinden yüz yüze ve uzaktan çevrimiçi olarak toplanmıştır. Katılımcılardan veri toplamak için kişisel bilgi formu, İngilizce öz yeterlik ölçeği ve yabancı dil öğrenmeye yönelik tutum ölçeği kullanılmıştır. Katılımcıların İngilizce öz yeterlik algılarına ve yabancı dil öğrenmeye dönük tutumlarına ilişkin ölçeklerden elde edilen veriler parametrik testlerden bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Pearson korelasyon katsayısı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Öğrencilerin İngilizce öz yeterlik algıları yüksek düzeydedir. Cinsiyet değişkenine göre kız ve erkek öğrenciler arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. YKS puan türü değişkenine göre Yabancı Dil alanı öğrencilerinin İngilizce öz yeterliği Sayısal ve Eşit Ağırlık alanı öğrencilerinden daha yüksektir. Mezun olunan lise türü değişkenine göre Anadolu Lisesi mezunu öğrencilerinin İngilizce öz yeterliği Fen-Sosyal Bilimler Lisesi ve Anadolu İHL mezunu öğrencilerinin öz yeterliğinden daha yüksektir. Günlük yabancı dil kullanım süresi değişkenine göre günlük 2 saatten fazla yabancı dil kullanan öğrencilerin İngilizce öz yeterlikleri günlük 1-2 saat arası ve günlük 1 saatten az yabancı dil kullanan öğrencilerin öz yeterliğinden daha yüksektir. Öğrencilerin yabancı dil öğrenmeye dönük tutumları yüksek düzeydedir. Cinsiyet değişkenine göre kız öğrencilerin tutumu erkeklerden daha yüksektir. YKS puan türü değişkenine göre Yabancı Dil alanı öğrencilerinin yabancı dil öğrenmeye dönük tutumları Sayısal ve Eşit Ağırlık alanı öğrencilerinden daha yüksektir. Mezun olunan lise türü değişkenine göre Anadolu Lisesi mezunu öğrencilerinin yabancı dil öğrenmeye dönük tutumları Fen-Sosyal Bilimler Lisesi ve Anadolu İHL mezunu öğrencilerinin tutumlarından daha yüksektir. Günlük yabancı dil kullanım süresi değişkenine göre günlük 2 saatten fazla yabancı dil kullanan öğrencilerin tutumları günlük 1-2 saat arası ve günlük 1 saatten az yabancı dil kullanan öğrencilerin tutumlarından daha yüksektir. Öğrencilerin İngilizce öz yeterlik algı düzeyleri ile yabancı dil öğrenmeye dönük tutum düzeyleri arasında güçlü düzeyde pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Sonuç ve Öneriler: Öğrencilerin İngilizce öz yeterlik algıları yüksek düzeyde-dir. Öğrencilerin öz yeterlik algıları cinsiyete göre farklılık göstermemektedir, ancak YKS puan türü, mezun olunan lise türü ve günlük yabancı dil kullanım süresi değişkenlerine göre farklılaşmaktadır. Öğrencilerin yabancı dil öğrenmeye dönük tutumları yüksek düzeydedir. Öğrencilerin yabancı dil öğrenmeye dönük tutumları cinsiyet, YKS puan türü, mezun olunan lise türü ve günlük yabancı dil kullanım süresi değişkenlerine göre farklılaşmaktadır. Öğrencilerin İngilizce öz yeterlik algı düzeyleri ile yabancı dil öğrenmeye dönük tutum düzeyleri arasında güçlü düzeyde pozitif yönlü ve anlamlı bir korelasyon vardır. Öğrencilerin İngilizce öz yeterliklerini geliştirmek için onları eTwinnig veya Erasmus+ gibi İngilizceyi aktif olarak kullanabilecekleri uluslararası projelere yönlendirmek önerilebilir. Erkek öğrencilerin yabancı dil öğrenmeye yönelik tutum düzeylerini artırmak için bu öğrencilere yönelik teknoloji, dijital oyunlar ve ilginç spor branşları ile ilgili çeşitli eğitim materyalleri ve ders içerikleri geliştirilebilir. Kız öğrenciler ile erkek öğrenciler arasında rekabeti teşvik edici yarışmalar, oyunlar ve ödül sistemi gibi uygulamalar düzenlenebilir.