Sülfür uygulamasının farklı kalite gruplarındaki ekmeklik (Triticum Aestivum) ve makarnalık (Triticum durum) buğdaylarda verim, verim komponentleri ve un/irmik kalitesine etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tahıllar ve Yemeklik Baklagiller Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TURGAY ŞANAL

Danışman: Murat Olgun

Özet:

Bu çalışmada kükürtlü gübrelemenin ekmeklik (Tosunbey, Esperia, Bezostaja-1,

Demir 2000, Bayraktar 2000, Kenanbey, Gerek 79 ve Eser) ve makarnalık (Eminbey,

Kızıltan-91, Ç-1252 ve Mirzabey 2000) buğdaylarda, verim ve verim unsurları ile birlikte

ürünün fiziksel, fizikokimyasal ve reolojik özelliklerine olan etkileri araştırılmıştır.

Ayrıca yapılan ekonomik analiz ile ekonomik olarak kârlı ekmeklik ve makarnalık

buğday çeşitleri belirlenmiştir. Çalışmada kullanılan ekmeklik ve makarnalık buğday

çeşitlerinde; tek başaktaki tane sayısı, tane verim, hektolitre ağırlığı, bin tane ağırlığı, tane

sertliği (HI), protein oranı, yaş/kuru gluten miktarı, gluten indeksi, mineral madde (Fe,

Zn, S) miktarı analizleri yapılmıştır. Ekmeklik buğday çeşitlerinde, Zeleny

sedimantasyon, gluten elastikiyeti, alveograf parametreleri (W ve P/L), farinograf

parametreleri (Absorbsiyon, gelişme süresi ve yumuşama derecesi), makarnalık buğday

çeşitlerinde, irmik verimi, irmik rengi, SDS sedimantasyon ve irmik rengi parametreler

incelenmiştir. Ekmeklik ve makarnalık buğday çeşitlerin verimlerinde ekonomik analiz

yapılarak en kârlı olan çeşitler belirlenmiştir.

Ekmeklik ve makarnalık buğdayda yapılan ekonomik analiz neticesinde kükürt

uygulaması üretici için oldukça kârlı bir uygulama olduğu, verimi artırmasının yanı, sıra

geliri de önemli ölçüde artırdığı belirlenmiştir. Ekmeklik buğdayda kükürt uygulaması

yapılan Bayraktar 2000, Kenanbey, Bezostaja-1 ve Tosunbey çeşitlerinin; makarnalık

buğdayda ise kükürt uygulaması yapılan Eminbey, Kızıltan 91, Mirzabey 2000 ve Ç-1252

çeşitlerinin en kârlı çeşitler olduğu ortaya konmuştur.