Angle doğum ağrısı ölçeğinin Türkçe'ye uyarlanması ve nonfarmakolojik yöntem kullanılarak etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EBELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURCU TUNCER YILMAZ
Danışman: Nebahat Özerdoğan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, Angle Doğum Ağrısı Ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlanması ve aynı zamanda alt sırt masajı uygulanarak sağlanan doğum ağrısındaki değişimi ölçmedeki etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırma metodolojik ve randomize kontrollü deneysel olmak üzere iki aşamada Eskişehir Şehir Hastanesi Doğum Kliniğinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma 15 Aralık 2019-30 Temmuz 2020 tarihleri arasında yapılmış, ilk aşamasına 229 kadın, ikinci aşamasına uygulama (n=30) ve kontrol (n=30) grubu olmak üzere toplam 60 kadın dahil edilmiştir. Veriler doğum eyleminin erken aktif fazındaki gebelerden, "Gebe Tanıtım Formu", "Doğum Eylemi İzlem Formu", Angle Doğum Ağrısı Ölçeği Türkçe Formu (ADAÖ)" ve "Visual Analog Skala (VAS)" ile toplanmıştır. Araştırmanın birinci aşamasında ölçeğin geçerlik ve güvenirlik analizleri değerlendirilmiş; ikinci aşamasında uygulama grubuna, rutin bakım ve izleme ek olarak, alt sırt bölgesi masajı uygulanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistikler, normal dağılımı test etmek için; Shapiro Wilk normallik testi ve Q-Q grafikleri ve grupların karşılaştırılmasında; ki-kare testi, veri dağılımına göre Mann Whitney U ya da bağımsız gruplarda t testi, tekrarlayan ölçümlerde iki yönlü kovaryans analizi, kısmi eta kare ve spearmen korelasyon testleri kullanılmıştır. Bulgular: Doğrulayıcı faktör analizinde, ölçeğin faktör yapılarının orijinal ölçek yapısı ile benzer olduğu belirlenmiştir. Ölçek maddelerinin toplam ölçek puanı ile korelasyonunun anlamlı ve pozitif yönde (r=0,379- 0,757); ölçeğin VAS ile korelasyonun anlamlı ve pozitif yönde olup yüksek düzeyde (r=0,682) olduğu saptanmıştır. Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı toplam ölçekte 0,904; alt boyutlarda 0.717-0.853 bulunmuştur. Araştırmanın ikinci aşamasında; grupların ağrı puan ortalamaları sırasıyla, ön test ve son test olarak; uygulama grubunda 6,57±0,34 ve 5,54±0,27 (VAS), 156,11±6,54 ve 135,56±6,38 (ADAÖ); kontrol grubunda 5,74±1,85 ve 7,06±0,27 (VAS), 126,42±6,54 ve 142,23±6,38 (ADAÖ) olarak bulunmuştur. Grupların VAS, ADAÖ toplam ve alt boyut (Korku/endişe hariç) puan ortalamaları arasında anlamlı farklılık olduğu (p<0,001) belirlenmiştir. Grupların kendi içinde VAS ve ADAÖ toplam puanları arasında pozitif yönde (r=0,445- 0,642) ve anlamlı (p<0,05) korelasyon olduğu bulunmuştur. Sonuç: ADAÖ Türkçe formunun algılanan doğum ağrısını değerlendirmede geçerli, güvenilir ve alt sırt masajı ile oluşan ağrı değişimini ölçmede etkin bir ölçüm aracı olduğu görülmüştür. ADAÖ'nün aktif olarak kullanılması ve doğum ağrısının yönetiminde diğer nonfarmakolojik yöntemler ile test edilmesi önerilmektedir.