Eşitlik ve benzerlik işlevli sözdizimsel yapılar


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KIYMET DÜZGÜN

Danışman: Erdoğan Boz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Eşitlik derecesi; kavramların karşılaştırılıp eşit ölçüde gösterilmesi ya da kavramların nesnelerde veya kişilerde eşit ölçüde bulunduğunu göstermek için başvurulan karşılaştırma yolu olarak ifade edilebilir. Benzerlik ise başka bir şeyle ortak niteliklerin bulunması veya görünüş ve yapı bakımından bir başkasına benzemek, yerini tutabilmek olarak tanımlanabilir. Bu çalışmada Türkiye Türkçesinde eşitlik ve benzerlik işlevli sözdizimsel yapılar incelenmiştir. Bunun için çeşitli dilbilgisi kitapları ile dilbilgisi ve dilbilim sözlükleri taranmıştır. Elde edilen verilerden bu işlevleri karşılayan sözdizimsel yapılar belirlenmiş ve belirlenen yapılar kendi içinde sınıflandırılmıştır. Eşitlik ve benzerlik işlevli sözdizimsel yapıların bağlam içi kullanımlarını tespit etmek için de çok sayıda farklı alan ve türden metinler içeren oldukça geniş kapsamlı bir derlem olan Türkçe Ulusal Derlem (TUD) kullanılmıştır. Teori bölümünde tasnif edilmiş olan eşitlik ve benzerlik işlevli sözdizimsel yapılar, TUD'da taranmış ve derlemin sıraladığı bulgular dikkatle incelenerek söz konusu yapıların kullanım sıklıkları tespit edilerek yeteri kadar metin çalışmaya dâhil edilmiştir.