Türkmen dağları (Eskişehir- Kütahya) yer böcekleri (Coleoptera: Carabidae)'nin fenolojileri ve vertikal tür çeşitliliğinin araştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EBRU CEREN KÜÇÜKKAYKI

Danışman: DAVUT ÜMİT ŞİRİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, Mayıs 2012-Nisan 2013 ayları arasında, Türkmen Dağları?ndaki (Eskişehir-Kütahya) Carabidae tür çeşitliliğinin yükseklik, mevsim ve temel çevresel etmenlere bağlı olarak değişimi araştırılmıştır. Çalışmada, bölgede 5 altfamilya ve 13 cinse ait 32 yer böceği türünün yaşadığı tespit edilmiştir. Bu türlerden 3 tanesinin (Leistus (Pogonophorus) montanus Stephens, 1827, Bembidion (Philochthus) aeneum Germar, 1824 ve Trechus (Trechus) subnotatus Dejean, 1831) ülkemiz faunası için yeni kayıt olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte 28 tür Eskişehir'den ilk kez rapor edilmektedir. Türlerin yükseklik ile ilişkisi araştırılmış, yükseklik faktörünün türlerin çeşitliliği üzerine birinci derecede etken olmadığı ancak bazı türlerin belirli yükseklik tercihi olduğu belirlenmiştir. Türlerin tespit edildiği habitatlar benzerlik (Jaccard, Sorensen) ve çeşitlilik (Simpson, Shannon-Wiener) açısından farklı indeksler ile karşılaştırılmıştır. Çeşitlilik bakımından en yüksek değere sahip olan alanın, tür sayısı bakımından ilk sırayı alan (Açık Karaçam ormanı özelliği gösteren) 3. çalışma alanının değil, (dere yatağı özelliği gösteren) 2. çalışma alanı olduğu belirlenmiştir. Benzerlik sonuçlarına göre; karışık ağaç vejetasyonuna sahip 9. çalışma alanı, dağ zirvesinde bulunan ve açık karaçam orman alanı olan 10. çalışma alanı % 75?lik oran ile en benzer alanları oluşturmaktadır. Bazı türlerin belirli habitatlara özelleştiği belirlenmiş, en çok tür özelleşmesi görülen alanların nemli habitatlar ve orman alanları olduğu tespit edilmiştir. Türlerin çeşitliliğine etki edeceği düşünülen çevresel faktörler ölçülmüş, Canonical Correspondence Analizi (CCA) sonucunda bölgede yer böceklerinin tür çeşitliliği üzerine en etkili olan çevresel faktörün ?nem? faktörü olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Yer Böcekleri, Carabidae, Türkmen Dağları, Biyoçeşitlilik, Fauna