0-18 yaş arası çocuklarda meningokok taşıyıcılığı sıklığı, serogrup dağılımı ve taşıyıcılığı ile ilişkili risk faktörlerinin belirlenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MAHMUT CAN KIZIL

Danışman: ÖMER KILIÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnvaziv meningokok enfeksiyonları tüm dünyada halen ciddiyetini koruyan enfeksiyon hastalıkları arasında yer almaktadır. Meningokok enfeksiyonlarında taşıyıcılık oranlarının ve serogrup dağılımının, invaziv enfeksiyon epidemiyolojisi ile yakın ilişkili olduğu gösterilmiştir. Bu çalışma ile ülkemizde 0-18 yaş çocuklarda nasofaringeal Neisseria meningitidis taşıyıcılığı sıklığının belirlenmesi ve izolatların serogrup tayinin yapılması planlandı. Çalışmamızda 7 farklı coğrafik bölgeden toplamda 13 farklı sağlık kuruluşunda başvurusundan önceki 3 haftalık sürede antibiyotik tedavisi almamış 0-18 yaş arası 643 kız ve 622 erkek olmak üzere 1267 olgu için meningokok taşıyıcılığı risk faktörlerini değerlendirme amaçlı anket formu doldurularak, nazofarengeal boğaz sürüntü örneği alındı PCR yöntemi ile analiz edildi. Çalışmaya dahil olan olguların 96 tanesinde (%7.5) nazofarengeal meningokok taşıyıcılığı olduğu, meningokok taşıyıcılığı saptanan olguların dokuzunda (%0.7) serogrup A, dokuzunda (%0.7) serogrup B, ikisinde (%0.2) serogrup C, üçünde (%0.2) serogrup W, 24'ünde (%1.9) serogrup X, ikisinde (%0.2) serogrup Y, 47'sinde (%3.7) non-grup meningokok saptandı. Ülkemizde yapılmış taşıyıcılık çalışmaları sonuçlarına göre şaşırtıcı olarak çalışmamızda aşılama programında da olmayan serogrup X yüksek oranda (%1.9) saptanmıştır. Meningokok taşıyıcılığı açısından risk faktörleri analiz edildiğinde son 1 ay içinde üst solunum yolu enfeksiyonu geçirmiş olmak (p=0.05) ile hane içindeki kişi sayısının fazla olmasının meningokok taşıyıcılığı açısından risk faktörü olduğu (p<0.05), son 1 ay içinde antibiyotik kullanmış olgularda ise taşıyıclığın anlamlı olarak düşük olduğu (p<0.05) saptandı. Hastalık etkeni serogruplar birçok faktör ile ilişkili olup, dinamik olarak değişmektedir. Literatür ile değerlendirildiğinde Türkiye, meningokok seroepidemiyolojisi konusunda diğer ülkeler ile benzerlik göstermemekte ve ülkemizde daha önce yapılan çalışmalar ile çalışmamız karşılaştırıldığında dinamik olarak epidemiyolojinin değiştiği görülmektedir. Bu sebeple aşılama stratejilerine ülke verileri ile karar verilmesi gerekmektedir.