Yeni tat maddelerinin biyoteknolojik yöntemlerle üretimi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NAZİFE KAYA ERDOĞAN

Danışman: İSMAİL KIRAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Koku ve tat maddeleri, özellikle gıda ve ilaç sanayi başta olmak üzere birçok alanda kullanılmakta ve dünya çapında büyük bir pazar oluşturmaktadır. Üretimleri genelde kimyasal sentez yöntemleriyle olmakta, fakat tüketiciler doğal tat maddelerini yapay olanlara oranla tercih etmektedir. Doğal bir üretim yöntemi olarak kabul edilen biyoteknolojik süreçler ve özellikle mikrobiyal transformasyon tepkimeleri son yıllarda büyük önem kazanmıştır. Terpenler aroma maddelerinin içinde bulunduğu doğal bileşiklerin en geniş sınıftır. Bunun için yeni tat maddelerinin biyoteknolojik olarak üretiminde öncül molekül olarak kullanılmaktadırlar. Bu çalışmada terpen C13 yapısında olan β-iyonol asetatın 19 farklı mikroorganizma ile ön biyotransformasyon çalışmaları gerçekleştirildi. β-iyonol asetatın Fusarium solani ile biyotransformasyonu sonucu metabolitler ürettiği GK/KS analizleri ile belirlendi. Biyotransformasyon deneyi preparatif ölçekte tekrarlandı. Oluşan metabolit karışımları kolon kromatografisi yardımıyla saflaştırıldı. Saflaştırma sonucunda verimleri %3,3 (M1), %4,5 (M2) ve %10,5 (M3) olan üç farklı metabolit elde edildi. Metabolitlerin yapısı spektroskopik yöntemler kullanılarak aydınlatıldı.