Okul yöneticilerinin küresel vatandaşlık tutumlarının incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EĞİTİM YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN GÜNAYDIN
Danışman: Derya Kılıçoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmanın amacı ilköğretim ve orta öğretim okullarında çalışmakta olan yöneticilerin küresel vatandaşlık düzeylerini belirlemek; cinsiyet, branş, mesleki kıdem, lisansüstü eğitim, okul türü, yurt dışına çıkma durumu, siyasete ilgi düzeyi, sivil toplum örgütlerine üyelik ve sosyal sorumluluk projelerine katılım durumuna göre farklılaşıp farklılaşmadığını tespit ederek; küresel vatandaşlığa yükledikleri anlama yönelik araştırma yapmaktır. Araştırmanın nitel kısmında yöneticilerin küresel vatandaşlığa ilişkin görüşlerini derinlemesine ortaya koymak amacıyla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Yöntem: Bu çalışmada karma yöntem kullanılmıştır. Çalışmada karma yöntem modellerinden açımlayıcı sıralı karma yöntem deseni seçilmiştir. Araştırma verileri 2018-2019 öğretim yılı güz ve bahar döneminde, Eskişehir il merkezinde yer alan ilköğretim-orta öğretim kurumlarındaki yöneticiler arasından tabakalı örnekleme yöntemi (okulların sosyo-ekonomik durumu baz alınarak) aracılığıyla seçime gidilmiş, 223 yöneticiye ulaşılarak veri toplama aracı olarak Morais ve Ogden (2011) tarafından geliştirilen, "Küresel Vatandaşlık Ölçeği" ile katılımcıların demografik özelliklerini tespit etmek için araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu uygulanmıştır. Araştırmanın nitel boyutu ile ilgili çalışma grubu maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemine göre oluşturulmuştur. Bu kapsamda 20 yönetici çalışma grubuna katılımcı olarak alınmıştır. Bulgular: Araştırmanın nicel basamağında; okul yöneticilerinin küresel vatandaşlık düzeylerinin çalışmakta olduğu ve öğrenim gördüğü okul türü, branş dağılımı, yaş, cinsiyet, mezuniyet ve sivil toplum örgütlerine katılım durumlarına göre anlamlı bir farklılık yaratmaz iken sosyal sorumluluk projelerine katılım durumuna, yurt dışına çıkmış olma durumuna ve siyasete olan ilgilerine göre anlamlı farklılık oluşturduğu görülmüştür. Araştırmanın nitel sonuçlarına göre; Araştırmaya katılan yöneticilerin tamamının dünyada küresel bir eşitsizlik olduğu konusunda aynı fikirde olduğu, küresel bağlamda insanların hak ettiği ödüllendirme ve cezayı alamadığı, bu konularda adaletli olunmadığı, sosyal adalet düzenine ilişkin adil olarak dağıtılmayan sosyal adalet anlayışı mevcut olduğu, küresel konularda farkındalık oluşturulması için düzenlenen etkinlik ve faaliyetlerde 4 yöneticinin dışında ki herkesin görüşlerini rahatça ifade edebileceği, sivil toplum örgütlerine üyelik konusunda, mesleki hakları savunmak için üye olunduğu, evrensel bilince sahip öğrencilerin yetiştirilmesinde küresel çapta güncellenebilir konuların müfredatlara yerleştirilmesi gerektiği belirtilmiştir. Sonuç ve Öneriler: Küresel vatandaşlığın tüm öğretim düzeylerine yönelik eğitim etkinliklerinde yer alması gerektiği ve küresel eğitimin istenen seviyede gerçekleştirilmesi için gerekli tedbirlerin alınması gerektiği belirlenmiştir. Okul yöneticilerinde küresel farkındalığının oluşması bağlamında okullarına yönelik küresel vatandaşlık eğitimi verilmeli, seminer, kurs, sempozyum, yurt dışına yönelik proje, gezi gözlem, etkinlik faaliyetlerine katılabilmelerine ayrıca, lisans ve lisans öncesi dönemde bu eğitimin verilerek yabancı dil ile desteklenmesinin gereğine vurgu yapılmıştır. Anahtar Sözcükler: Küresel vatandaşlık, Küresel vatandaşlık ölçeği, Küreselleşme, Okul yöneticileri