Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun romanlarında ideoloji
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SABANUR YILMAZ
Danışman: EYLEM DERELİ SALTIK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yakup Kadri Karaosmanoğlu, imparatorluktan ulus devlete geçiş sürecinde şair, gazeteci, romancı kimliğinin yanı sıra bir politikacı ve diplomat olarak hem Türk kültürel sahasına büyük katkı sağlamış hem de Türk siyasetinde aktif rol oynamış önemli bir isimdir. Karaosmanoğlu, romanlarına gelinceye değin hikâye, tiyatro, mensur şiir, makale, deneme gibi türlerde eserler kaleme almıştır ancak bu çalışmanın odağını yazarın romanları oluşturmaktadır. Karaosmanoğlu'nun romanları, erken Cumhuriyet dönemini Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucu kadroları içerisinde yer alan bir aydının gözünden görme imkânı tanıması açısından büyük değer taşımaktadır. Yazarın romanlarının düşünsel altyapısını Türk modernleşme süreci ve bu süreçte yaşanan büyük toplumsal olayların bireyler üzerinde yarattığı etki, kendisinin temas içerisinde olduğu tarihî kişilikler ve toplumda hâkim olan fikirler gibi önemli unsurlar oluşturmaktadır. Bu çalışma, Karaosmanoğlu'nun romanlarını ideoloji bağlamında okuyarak yazarın savunduğu Cumhuriyet ideolojisinin romanlara nasıl yansıdığını tespit etmeyi amaçlamaktadır. Karaosmanoğlu'nun romanlarının bireysel anlatılar olmanın ötesinde Türk modernleşme sürecine dair bir bakış açısı sunan ideolojik romanlar olduğu gösterilmeye çalışılmıştır. Hem dil, üslup ve anlatım açısından güçlü romanlar ortaya koymuş hem de romanlarda ortaya koyduğu özgün sosyolojik tespitlerle Türk düşünce dünyasına önemli katkı sağlamış olan Karaosmanoğlu üzerine yapılan edebî ve sosyolojik çalışmaları birleştirerek yazarın romanlarının disiplinler arası bir yaklaşımla incelenmesi amaçlanmıştır.