Farklı ortam koşullarının deneysel subaraknoid kanama oluşturulan sıçanlardaki MIR-132, MİR-134 ve MIR-138 seviyeleri üzerine olan etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, SİNİR BİLİMLERİ ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FULYA BÜGE ERGEN
Danışman: Didem Turgut Coşan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Subaraknoid kanama (SAK) mortalite ve morbidite oranı yüksek olan bir inme çeşididir. SAK sonrası en çok karşılaşılan kognitif bozukluklar hafıza, yönetsel işlevler ve konuşma fonksiyonlarıyla ilgilidir. Bu işlevler genel olarak medial temporal lobun hipokampüs kısmı ve frontal lob bölgeleri tarafından kontrol edilmektedir. SAK dışındaki durumlarda izole ortam koşullarının bu fonksiyonlar üzerine olumsuz, zenginleştirilmiş ortam koşullarının ise olumlu etkileri olduğu bilinmektedir. Günümüzde subaraknoid kanamalı hastalar izole ortam ile benzerlikleri bulunan koşullarda tutularak tedavi edilmektedir. Birçok mikroRNA sinaptik plastisiteye firekt ya da dolaylı yoldan etki yapmaktadır. Bu mikroRNA'ların başında miR-132, miR-134 ve miR-138 gelmektedir. Bu nedenle subaraknoid kanama sonrası farklı ortam koşullarında tutulan hayvanların dokularındaki miR-132, miR-134 ve miR-138 ekspresyon seviyelerinde farklılıklar olabileceği öngörülmektedir. Deneyde sisterna magna içerisine çift enjeksiyon yöntemi ile subaraknoid kanama modeli oluşturulan sıçanlar 7 ve 14 günlük ayrı gruplar halinde farklı ortam koşullarında tutulduktan sonra plazma, frontal lob ve hipokampüs örnekleri toplandı. Bu dokulardaki miR-132, miR-134 ve miR-138 seviyeleri, uygun primerler kullanılarak real-time PCR yöntemi ile belirlendi. Elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirildi. Kısa dönem ve uzun dönem farklı ortam koşulları ile SAK oluşumunun frontal lob, hipokampüs ve plazma dokularında seçilen mikroRNA seviyeleri üzerinde farklı etkileri olduğu görüldü. SAK sonrası kısa dönemde alınan örneklerin hepsinde bütün mikroRNA seviyelerinin yükseldiği görülürken, uzun dönemde bu seviyelerin düştüğü tespit edildi. İstisna olarak hipokampüs dokularındaki miR-134 ve miR-138 seviyelerinin uzun dönemle kısa dönem arasında farklılık göstermediği belirlendi. Frontal lob dokularında mikroRNA seviyeleri değişkenlik gösterdi. SAK sonrası kısa dönem zenginleştirilmiş ortamda tutulan hayvanların frontal loblarında üç mikroRNA seviyesi de anlamlı ölçüde azalırken, uzun dönem zenginleştirilmiş ortamda bütün mikroRNA'ların seviyelerinin anlamlı ölçüde yükseldiği görüldü. SAK sonrası izole ortamda tutulan hayvanların frontal loblarında ise zenginleştirilmiş ortamın aksine kısa dönemde artış uzun dönemde düşüş görülmektedir. Frontal lobda SAK sonrası 7 günlük izole ortam koşullarında zengin ortama göre sinaptik yeniden yapılanmanın daha yoğun olduğu, buna karşın SAK sonrası 14 günlük zenginleştirilmiş ortam koşullarının izole ortam koşullarına göre sinaptik yeniden yapılanmaya ve iyileşmeye daha çok katkı sağladığı görülmüştür.